بر اساس دادههای بازار جهانی فلزات تا فوریه ۲۰۲۶، این بازارها با دو روایت متفاوت روبروست: فولاد در حال تلاش برای خروج از رکود تقاضای چین است، در حالی که مس به دلیل نقش حیاتی در هوش مصنوعی و انرژیهای تجدیدپذیر، رکوردهای قیمتی جدیدی را ثبت میکند.
رشد تقاضا در بازار جهانی فولاد
بازار فولاد در سال جاری با «خوشبینی محتاطانه» روبروست. انجمن جهانی فولاد رشد تقاضای جهانی را برای سال ۲۰۲۶ حدود ۱.۳درصد پیشبینی کرده است. تولید جهانی فولاد خام در سال جاری به حدود ۱.۸۵ میلیارد تن رسیده است. چین همچنان با تولید سالانه حدود ۹۶۰ میلیون تن، حاکم مطلق بازار است و بیش از ۵۰ درصد تولید جهان را در اختیار دارد. هند هم با حدود 9 درصد سریعترین نرخ رشد را دارد و با تولید ۱۶۵ میلیون تن جایگاه خود را به عنوان دومین تولیدکننده تثبیت کرده است. ژاپن با ۸۱ میلیون تن، آمریکا ۸۲ میلیون تن و روسیه در رتبههای بعدی هستند.
ایران نیز با تولید حدود ۳۲ میلیون تن، همچنان در میان ۱۰ تولیدکننده برتر جهان قرار دارد، هرچند ناترازی انرژی باعث کاهش موقت تولید شده است.
قیمتها در ماه فوریه ۲۰۲۶ به دلیل مازاد عرضه در جنوب شرق آسیا تحت فشار بودهاند. قیمت ورق گرم (HRC) در بازارهای جهانی بین ۵۵۰ تا ۶۰۰ دلار در هر تن نوسان دارد. پیشبینی میشود با بهبود تقاضا در اروپا و پروژههای زیرساختی در هند، قیمتها در نیمه دوم سال ۲۰۲۶ رشد ملایمی داشته باشند.
کاهش عرضه در بازار مس
برخلاف فولاد، بازار مس با کسری عرضه جدی روبروست که باعث شده این فلز به یک دارایی استراتژیک تبدیل شود. شیلی با در اختیار داشتن حدود ۲۴درصد بازار در صدر قرار دارد و پرو بعد از شیلی به عنوان بزرگترین تولیدکنندگان مس هستند. اما اختلالات تولید در این کشورها عرضه را محدود کرده است. تولید جهانی مس حدود ۲۸.۵ میلیون تن است، در حالی که تقاضا از ۲۸.۷ میلیون تن فراتر رفته که منجر به کسری ۱۵۰ هزار تنی در سال ۲۰۲۶ شده است.
قیمت مس در بهمنماه (فوریه) به رکورد تاریخی ۱۲,۹۰۰ دلار در هر تن رسید. علت این افزایش، تقاضای فوقالعاده ای است که برای ساخت دیتاسنترهای هوش مصنوعی (AI) از یک سو و گسترش شبکههای برق برای خودروهای برقی از سوی دیگر ایجاد شده است. برخی نهادهای مالی نظیر سیتیبانک پیشبینی میکنند قیمت مس در ادامه سال ۲۰۲۶ پتانسیل رسیدن به ۱۵,۰۰۰ دلار را نیز دارد.
در سال ۲۰۲۶، تمرکز از «فلزات ساختمانی» (مثل فولاد) به سمت «فلزات تکنولوژی» (مثل مس و لیتیوم) تغییر کرده است. شکاف عرضه در بازار مس به قدری جدی است که حتی با افزایش استخراج، انتظار نمیرود قیمت به زیر ۱۰,۰۰۰ دلار بازگردد.
بازار آلومینیوم؛ فلز سبک در مسیر سبز
آلومینیوم در سال ۲۰۲۶ به دلیل سیاستهای «کربنزدایی» جایگاه ویژهای پیدا کرده است. تقاضا برای این فلز در بدنه خودروهای برقی و پنلهای خورشیدی به شدت افزایش یافته است.
پیشبینی میشود تولید سالانه آلومینیوم به حدود ۷۲ میلیون تن برسد. چین همچنان با سهم ۵۸ درصدی، بزرگترین تولیدکننده است؛ اما محدودیتهای مصرف انرژی در چین (برای کاهش آلودگی) تولید برخی کارخانهها را با چالش مواجه کرده است. کشورهای روسیه و امارات در رتبههای بعدی قرار دارند. روسیه به دلیل انرژی ارزان (برقآبی) یکی از بازیگران تعیینکننده قیمت است. ایران نیز با تولید نزدیک به ۷۰۰ هزار تن در سال، رتبه چهاردهم جهان را دارد.
در فوریه ۲۰۲۶، قیمت هر تن آلومینیوم در محدوده ۲,۸۵۰ تا ۳,۱۰۰ دلار معامله میشود و به دلیل هزینههای بالای انرژی (برق) که حدود ۴۰درصد هزینه تولید آلومینیوم را شامل میشود، قیمت این فلز همبستگی شدیدی با قیمت جهانی گاز و نفت دارد.
بازار طلا؛ پناهگاه امن در عصر تنش
در سال ۲۰۲۶، طلا نه فقط به عنوان یک فلز، بلکه به عنوان یک «ارز جهانی» در برابر تورم و جنگهای ژئوپلیتیک عمل میکند. تولید معدنی طلا حدود ۳,۷۰۰ تن در سال است. چین، استرالیا و روسیه سه تولیدکننده برتر هستند. یکی از شگفتیهای سال جاری، تداوم خرید سنگین طلا توسط بانکهای مرکزی چین، هند و ترکیه برای کاهش وابستگی به دلار است. این بانکها در دو ماه ابتدایی سال ۲۰۲۶ بیش از ۱۸۰ تن طلا به ذخایر خود افزودهاند.
طلا در بهمنماه امسال سقفهای تاریخی جدیدی را لمس کرد و هر اونس طلا در محدوده ۲,۶۵۰ تا ۲,۸۰۰ دلار نوسان میکند. علت اصلی کاهش نرخ بهره توسط فدرال رزرو آمریکا و نااطمینانی از نتایج معادلات سیاسی در خاورمیانه و شرق اروپا است.
در نهایت به نظر می رسد در حالی که فولاد با حاشیه سود پایین به دلیل رکود ساخت وساز در چین دست و پنجه نرم میکند، فلزاتی مثل مس، آلومینیوم و طلا به دلیل «انتقال انرژی» و «ناامنی سیاسی» در دوران طلایی خود به سر میبرند. سرمایهگذاریها به وضوح از سمت صنایع سنگین سنتی به سمت «فلزات سبز» و «داراییهای امن» کوچ کرده است.
