خانه بلاگ صفحه 55

بازتاب تصویب قراردادهای نفتی ایران در جهان

0

, با تصویب شرایط عمومی، ساختار و الگوی قراردادهای بالادستی نفت و گاز از سوی هیئت دولت در روز سیزدهم مردادماه، رسانه بین المللی ضمن انعکاس گسترده این خبر نوشتند که ایران امیدوار است که شرکتهای خارجی سالانه ٥٠ میلیارد دلار سرمایه جدید را وارد صنعت نفت کنند.

شبکه خبری بلومبرگ در گزارشی اختصاصی به تصویب مدل جدید قراردادی ایران پرداخت و نوشت: ایران مدل جدید قراردادهای نفتی خود را تائید کرده است، اقدامی که این کشور عضو اوپک را یک گام به جذب سرمایه های خارجی در بخش انرژی و تقویت تولید نفت نزدیک می کند.

براساس این گزارش، مدل جدید قراردادهای نفتی در جریان نشست روز ١٣ مردادماه کابینه دولت ایران به تصویب رسیده است. اولویت اول در اجرای این مدل به تقویت تولید از میدانهای مشترک نفت و گاز اختصاص پیدا کرده است. ایران قصد دارد شرکتهای خارجی را به صنعت نفت خود جذب کند، اقدامی که می تواند منجر به سرمایه گذاری های بلندمدتی به ارزش میلیاردها دلار شود و تکنولوژی های روز را به ایران وارد کند.

بلومبرگ در ادامه می نویسد: ایران سخت در تلاش بوده که مدل جدید قراردادی را ظرف دو سال اخیر به نتیجه برساند. این کشور امیدوار است که شرکتهای خارجی سالانه ٥٠ میلیارد دلار سرمایه جدید را وارد صنعت نفت کنند. ایران در بازیابی سهم بازار که در جریان تحریمهای بین المللی علیه برنامه هسته ای اش از دست داده بود، تاکنون موفقیت بوده است.

براساس این گزارش، تولید نفت ایران در ماه ژوئیه روزانه معادل سه میلیون و ٥٥٠ هزار بشکه بوده است که ٢٧ درصد بالاتر از میانگین امسال است و بالاترین سطح تولید از دسامبر ٢٠١١ تاکنون به شمار می رود.

ادوارد بل، کارشناس بازار نفت در دوبی به بلومبرگ می گوید: هر فرایندی به زمان نیاز دارد و قبل از این که هر سرمایه گذاری عملیاتی شود، زمان زیادی لازم است. در شرایطی کنونی بازار نفت، این تغییرات دشوارتر است.”

ایران می خواهد تولید نفت خود را تا پایان سال ٢٠١٦ با رساندن به سطح چهار میلیون بشکه در روز به بالاترین سطح هشت سال اخیر برساند و از سرمایه خارجی کمک بگیرد تا به جایگاه دوم اوپک باز گردد

وضع بازار نفت به گونه ای است که قیمت نفت برنت دریای شمال در ماه ژوئیه به دلیل وجود مازاد عرضه نفت در بازارهای جهانی، ١٥ درصد کاهش داشته است. ایران می خواهد تولید نفت خود را تا پایان سال ٢٠١٦ با رساندن به سطح چهار میلیون بشکه در روز به بالاترین سطح هشت سال اخیر برساند و از سرمایه خارجی کمک بگیرد تا به جایگاه دوم اوپک باز گردد. این درحالی است که براساس اطلاعات به دست آمده از سوی بلومبرگ، ایران در ماه ژوئیه در جایگاه سوم تولیدکنندگان نفت اوپک ایستاده است.

بلومبرگ در ادامه می نویسد: شرکتهای بزرگ نفتی که عمدتا از اروپا هستند، مانند اِنی ایتالیا و توتال فرانسه تمایل خود را برای توسعه میدانهای نفت و گاز ایران اعلام کرده اند.

هیئت وزیران در جلسه روز چهارشنبه، ١٣مردادماه به ریاست حسن روحانی، رئیس‌جمهوری، به بررسی پیشنهادهای وزارت نفت درخصوص «اصلاح تصویب‌نامه شرایط عمومی، ساختار و الگوی قراردادهای بالادستی نفت و گاز» و نیز «نحوه نظارت بر انعقاد قراردادهای نفتی» پرداخت.

در فرآیند بررسی‌های کارشناسی، «شرایط عمومی، ساختار و الگوی قراردادهای بالادستی نفت و گاز» که با بیش از ١٥٠ تغییر کوچک و بزرگ نسبت به مصوبه پیشین دولت و افزودن چهار ماده جدید به ١١ ماده قبلی تهیه شد، به تصویب نهایی رسید. براساس اصلاحات صورت گرفته در این مصوبه، در تنظیم متن هر قرارداد، باید حقوق، تعهدات و مسئولیت‌های طرفین قرارداد در زمینه‌های مختلف مانند فرآیند حسابداری و حسابرسی، روش انجام پرداخت یا باز پرداخت مالی، بازرسی فنی، تعمیر و نگهداری، روشهای ‌اندازه ‌گیری تولید، آموزش نیروی انسانی، سلامت، ایمنی و محیط زیست، واردات و صادرات، بیمه، محرمانگی، شرایط خاتمه و فسخ قرارداد، فورس ماژور، رهاسازی منطقه قراردادی، نحوه حل و فصل اختلافات و زبان قرارداد نیز به روشنی در متون یاد شده تعریف و مشخص شود.

همچنین به موجب تصمیم هیئت وزیران درخصوص “نحوه نظارت بر انعقاد و اجرای قراردادهای نفتی”، باید کلیات قرارداد شامل قیمت، مدت و اعمال شرایط عمومی به تائید وزارت نفت برسد.

همچنین این وزارتخانه موظف است بر اجرای قراردادهای موضوع این مصوبه و انتقال و توسعه فناوری به شرکت‌ های اکتشاف و تولید و بهره‌ برداری و نیز پیمانکاران عمومی و سازندگان تجهیزات و آموزش نیروی انسانی ایرانی مطابق شیوه ‌نامه ابلاغی وزیر نفت نظارت شد.

ادوارد بل، درباره وضع آینده صنعت نفت ایران می گوید: سرمایه گذاران می خواهند بدانند دقیقا در ایران با چه شرایطی مواجه خواهند شد. قوانین شرکتهای مشترکی که ایجاد خواهد شد چگونه است و …. وقتی به جزئیات کامل دست پیدا کردیم، می توانیم حس بهتری از میزان جذابیت قرارداد های جدید نفتی ایران داشته باشیم.

مناقصه‌ بزرگ تولید برق تجدیدپذیر در ایران

2

آمارهای جهانی نشان می دهد که حدود ۷۵ درصد کل ظرفیت نیروگاه های جدید جهان در سال ۲۰۱۵ را انرژی های تجدیدپذیر به خود اختصاص داده است.
ایران در همایش بین المللی زیست محیطی پاریس مشهور به “کاب 21” که در آذر ماه سال گذشته برگزار شد، تعهد کرده است که به صورت داوطلبانه تا سال ۲۰۳۰ به میزان ۷۵۰۰ مگاوات نیروگاه تجدیدپذیر ایجاد کند. بخش عمده این تعهد در برنامه ششم توسعه انجام می شود که در آن پیش بینی شده ۵۰۰۰ مگاوات نیروگاه تجدیدپذیر ساخته شود.

وزارت نیرو برای اجرای این برنامه و جذب سرمایه گذاران داخلی و خارجی، مدت تضمین خرید برق را از ۵ به ۲۰ سال، افزایش داده است.

شبکه خبری بلومبرگ در زمینه ایجاد نیروگاههای برق تجدید پذیر گفتگویی با حمید چیت چیان انجام داده که می خوانید:

 حمید چیت چیان وزیر نیروی ایران گفت: ایران در حال برنامه ریزی برای برگزاری اولین مناقصه پروژه های مربوط به انرژی های تجدید پذیر تا پایان امسال است و ممکن است ۱۲ میلیارد دلار تا تکمیل پروژه های تولید برق پاک در این بخش سرمایه گذاری شود.
حمید چیت چیان گفت، این کشور قصد دارد در طی 5 سال آینده  5000 مگاوات و تا سال 2030، 2500  مگاوات دیگر انرژی تجدید پذیر تولید کند. ایران که پس از توافق هسته ای سال گذشته، درهای خود را به روی سرمایه گذاران بین المللی گشوده، به محل حضور سرمایه گذاران تولید انرژی پاک تبدیل شده است.
چیت چیان گفت: “ما قرار نیست به هیچ وجه از پول نفت در این بخش استفاده کنیم، همه سرمایه گذاری از طریق بخش خصوصی و شرکت های داخلی و خارجی انجام خواهد شد.”

ایران در طی 5 سال آینده  5000 مگاوات و تا سال 2030 نیز 2500 مگاوات دیگر انرژی تجدید پذیر تولید خواهد کرد

در طی 6 ماهه لغو تحریم ها، حداقل 150 هیات تجاری به تهران سفر کرده اند. در حالی که تجار و دیپلمات ها از باز شدن درهای بازار 78 میلیون نفری ایران سخن می گویند، اما به دلیل عدم تمایل بانک ها و موسسات مالی غربی به همکاری با ایران، روند انعقاد قراردادها کند بوده است.
چیت چیان گفت، تهران به دنبال همکاری با کشورها و شرکت هایی است که بهترین شرایط مالی را پیشنهاد می دهند، نه اولویت دادن به روابط سیاسی و تاریخی. وزارت نیرو در حال مذاکره با برخی از بزرگترین شرکت های فعال در زمینه انرژی های تجدید پذیر از جمله وستاس ویند سیستمز و زیمنس ویند پاور است.
خوان آراتوسه، مدیر بخش فروش شرکت وستاس ماه گذشته گفته بود، ایران می تواند یک بازار جدید مهم برای انرژی بادی باشد. شرکت ایران خودرو نیز در حال مذاکره با شرکت ال جی اینترنشنال کره جنوبی برای تولید مشترک خودروهای برقی است.
محمد حسن حبیب الله زاده، کاردار ایران در انگلیس گفت: “بسیاری از شرکت ها در طی چند ماه گذشته، توافقاتی را امضا کرده اند. برق یکی از مهمترین حوزه هاست.”
وی افزود، بسیاری از نیروگاه های ایران بیش از 40 سال عمر دارند و نیاز به بازسازی و افزایش توان دارند و دولت ایران قصد دارد در طی 7 سال آینده مجموعا 50 میلیارد دلار در سیستم برق خود سرمایه گذاری کند.
وزارت نیروی ایران بسته به نوع تکنولوژی و اندازه نیروگاه، 12 پروژه مجزای زیر 100 مگاوات را برای توسعه انرژی های تجدیدپذیر تعریف کرده است که قرار است به مناقصه گذاشته شود.
چیت چیان گفت، ایران احتمالا در چند مرحله مناقصه هزار مگاوات انرژی بادی و تا 3 هزار مگاوات انرژی خورشیدی را برگزار خواهد کرد. ایران همچنین به دنبال ساخت نیروگاه های زیست توده ای و بیوترمال و سواپ گاز برای تولید برق با ارمنستان است.
ایران همچنین ممکن است انرژی خورشیدی را به سیستم سواپ انرژی خود اضافه کند. قبل از تحریم ها ایران با استفاده از این سیستم قادر بود در قبال فروش نفت خام، فراورده های نفتی خریداری کند. بر اساس برنامه موسوم به “انرژی خورشیدی برای خدمات” توسعه دهندگان و مالکان زمین ها درآمد حاصل از فروش برق تولیدی را تقسیم خواهند کرد.
ایران در حال حاضر 80 درصد از برق خود را از گاز طبیعی تولید می کند و قصد دارد این رقم را تا پایان سال آینده به 90 درصد برساند.

 

 

اینترنت چگونه اختراع شد

0

40 سال پیش، اینترنت از یک شبکه ارتباطی نظامی تبدیل به فضای سایبری عظیمی در جهان شد. همه این ها از کافه ای در کالیفرنیا آغاز شد.

در سرزمین اپلیکیشن ها و تک شاخ ها در کالیفرنیا کافه ‌Rossotti پدیده بسیار نایابی است. این کافه در قلب Silicon Valley همچنان در جایی است که از سال 1852 بوده است. در طول 150 سال تنها یک کار انجام داده است و آن یک کار هم این است که در کالیفرنیا یک جای خوب برای تفریح آماده کرده است.

‌Rossotti همیشه پیشتاز بوده و این روز ها با نام کافه Alpine شناخته می شود. این کافه مشتریان متفاوت بسیاری دارد، در حیاط پشتی آن دوچرخه سواران با لباس دوچرخه سواری و موتور سواران با لباس های چرمی نشسته اند.

مردی با موهای آشفته، شبیه پروفسور ها یا دیوانه ها به سرعت مشغول تایپ کردن در لپ تاپش است. در پارکینگ، یک موتور هارلی، یک مازراتی و یک اسب وجود دارد.

اولین جرقه پیدایش این جهان جدید 40 سال پیش در کوهپایه پالو آلتو به وجود آمد و همچنان در حال گسترش است

این محل به نظر نقطه مناسبی برای اختراعی عظیم نمی آید. اما 40 سال پیش در همین ماه آگوست، تیم کوچکی از دانشمندان یک پایانه کامپیوتری در یکی از میزهای پیک نیک آنجا برپا کرده بودند و تجربه ای خارق العاده داشتند، آنها ثابت کردند ایده ای عجیب به نام اینترنت می تواند کار کند.

اینترنت به قدری عظیم و بدون قالب است که تصور اینکه روزی اختراع شده سخت است. تصور کردن توماس ادیسون در هنگام اختراع لامپ رشته ای ساده است، زیرا لامپ را می توان به سادگی در ذهن تجسم کرد. می توانید آن را در دست گرفته و از زوایای مختلف به این لامپ نگاه کنید.

اما اینترنت برعکس است. همه جا وجود دارد، اما ما فقط بخش هایی به اندازه یک چشم به هم زدن از آن را می بینیم. اینترنت بسیار شبیه به روح مقدس است: باعث می شود تا خود را با در اختیار گرفتن پیکسل های صفحه های نمایش در قالب سایت ها، اپلیکیشن ها و ایمیل به ما بشناساند، اما ذات آن همیشه در جایی دیگر است.

این ویژگی اینترنت باعث می شود به شدت پیچیده به نظر بیاید. مطمئنا برای شناخت چیزی که همه جا هست و در عین حال نامرئیست باید اطلاعات کامل و عمیق فنی مورد نیاز باشد اما اینطور نیست، اینترنت اساسا ساده است و سادگی آن کلید موفقیتش بوده.

 

افرادی که اینترنت را اختراع کردند اهل اقصی نقاط جهان بودند، و در نقاط مختلفی چون شبکه کامپیوتری به پشتیبانی دولت فرانسه به نام Cyclades، آزمایشگاه فیزیک ملی انگلستان، دانشگاه هاوایی و شرکت Xerox مشغول به کار بودند. اما در راس تمامی آنها نیروی تحقیقاتی پرخرج دپارتمات دفاع ایالات متحده، آژانس پروژه های تحقیقاتی پیشرفته (Arpa)  و پیمان کاران بسیار آن قرار داشت که بعدا به آژانس پروژه های تحقیقاتی پیشرفته دفاعی(Darpa) تغییر نام داد. بدون Arpa اینترنتی وجود نداشت.

تلاش برای انتقال داده بین شبکه ها درست مانند نوشتن نامه ای به زبان چینی برای کسی بود که فقط زبان مجارستانی بلد است

به عنوان یک  اقدام نظامی، Arpa  یک انگیزه خاص نظامی برای ساختن اینترنت داشت و راهی برای برای آوردن محاسبات به خطوط مقدم پیشنهاد داد. در سال 1969 Arpa یک شبکه کامپیوتری به نام Arpanet ساخت که main Frame های موجود در دانشگاه ها، آژانس های دولتی و پیمانکاران نظامی سراسر جهان را به هم متصل می کرد. Arpanet به شدت رشد می کرد و به ابعادی بالغ بر 60 گره در اواسط دهه 70 میلادی رسیده بود.

اما Arpanet یک مشکل اساسی داشت و آن این بود که قابل حمل نبود. کامپیوتر های موجود روی Arpanet به نسبت استاندارد های کنونی غول پیکر بودند و از طریق لینک های ثابت ارتباط برقرار می کردند. این امر شاید کار محققان را راه می انداخ زیرا برای کار با آن می توانستند جلوی پایانه هایی در کمبریج و یا پارک منلو بنشینند، اما کاربرد چندانی برای سربازانی که در عمق قلمرو دشمن نفوذ می کردند نداشت، برای اینکه اینترنت برای نیروهای حاضر در میدان نبرد نیز مفید باشد باید از اقصی نقاط جهان قابل دسترسی می بود.

یک خودرو جیپ در جنگل های زئیر و یا بمب افکن B52 در ارتفاع چندین مایلی بالای ویتنام شمالی را تجسم کنید، سپس آنها را به عنوان گره هایی در یک شبکه بی سیم تصور کنید که به شبکه بی سیم دیگری متشکل از کامپیوترهایی واقع در هزاران مایل دورتر متصل شود، این رویایی بود برای استفاده نظامی از شبکه و استفاده از قدرت پردازش کامپیوتری برای شکست اتحاد شوروی و متحدانش، این رویایی بود که منجر به ساخت اینترنت شد.

برای تبدیل این رویا به حقیقت دو چیز لازم بود. اولی ساختن شبکه ای بی سیم که بتواند بسته های داده را در میان ماشین های ارتش ایالات متحده که به طور گسترده ای پراکنده بودند از طریق رادیو یا ماهواره تقویت کند. دومی اتصال آن شبکه بی سیم به شبکه سیمی Arpanet ، تا آن ابر رایانه های چند میلیون دلاری بتوانند به سربازان در نبرد کمک کنند. دانشمندان آن را “internetworking” نامیده بودند.

Internetworking مشکلی بود که اینترنت اختراع شده بود تا حلش کند و در این راه با چالش های عظیمی رو به رو بود. امکان پذیرکردن برقراری ارتباط بین کامپیوتر ها با یکدیگر(نتورکینگ) به اندازه کافی دشوار بود. زیرا زبان شبکه ها با هم بیگانه بودند و گویش های ناسازگاری داشتند. تلاش برای انتقال داده بین شبکه ها درست مانند نوشتن نامه ای به زبان چینی برای کسی بود که فقط زبان مجارستانی بلد است و این یعنی درک موضوع نامه غیر ممکن بود.

 

نیلسون می گوید: “صادقانه بگویم اگر کسی بگوید می توانسته اینترنت را به شکلی که امروزه هست در آن زمان تصور کند، دروغ گفته است.”

 

برای حل این مشکل، معماران اینترنت گونه ای از زبان دیجیتال بین المللی را توسعه دادند، زبانی مشترک که امکان سفر داده ها در میان تمامی شبکه ها را به وجود آورد. در سال 1974، دو محقق Arpa به نام های Robert Kahn و Vint Cerf طرح اولیه ای را منتشر کردند.

طرحی که در طول مکالمات رد و بدل شده در انجمن بین المللی نتورکینگ رسم شد، آنها طرحی را برای “یک پروتکل ساده ولی بسیار انعطاف پذیر” ترسیم کردند : مجموعه ای از قوانین همگانی برای اینکه کامپیوتر ها چگونه باید ارتباط برقرار کنند.

این قوانین باید تعادل و ظرافت بسیاری داشته باشند و از طرفی به حدی سخت گیرانه باشند تا انتقال قابل اعتماد داده ها را تضمین کنند؛ از سویی دیگر به حدی قابل انعطاف باشند تا بتوانند با تمامی راه های مختلفی که داده ها می توانند انتقال پیدا کنند قابل تطبیق باشند.

 

آقای Cerf میگوید : باید اثبات می شد که این برای آینده مناسب است، شما نمی توانید پروتکلی را برای یک نقطه از زمان بنویسید، زیرا به سرعت منسوخ خواهد شد. ارتش دائما درحال نوآوری است. آنها مدام مشغول ساخت شبکه ها و فناوری های جدید هستند، پروتکل باید همگام با آنها پیش می رفت: مجبور بود که در امتداد شبکه های سوییچ شده متفاوت بسیار بزرگی با اندازه دلخواه شامل آنهایی که هنوز اختراع نشده اند و بیشترشان پتانسیل ناسازگار شدن را دارند نیز کار کند. این ویژگی نه تنها پروتکل را ایمن در برابر آینده می کند بلکه پتانسیل بی نهایت شدن نیز به آن می دهد. اگر قوانین به حد کافی محکم باشند، گروه شبکه ها می تواند به طور نامحدود رشد کند که تمامی حالت های دیجیتال مربوط به چند رشته ای را جذب کند.

درنهایت این قواعد تبدیل به زبان مشترک اینترنت شدند، اما پیش از هر چیزی اول باید بارها و بارها پیاده سازی، بهینه سازی و تست بشود. ساخت اینترنت در ابتدا برای خیلی ها ایده ای مضحک بود، حتی بین کسانی که مشغول توسعه آن بودند.

شروعی در تابستان 1976

اگر در 27 آگوست 1976 پا به کافه Rossotti می گذاشتید با این صحنه مواجه می شدید : هفت مرد و یک زن دور میزی که یک پایانه کامپیوتر روی آن قرار دارد حلقه زده اند، آن زن در حال تایپ کردن است، یک جفت از سیم های پایانه به سمت پارکینگ رفته است و در یک ون بزرگ خاکستری ناپدید می شود.

درون آن ون ماشین هایی وجود داشتند که کلمات تایپ شده را به بسته های داده تبدیل می کردند. سپس آنتنی روی سقف آن ون بود که این بسته ها را به عنوان سیگنال رادیویی منتقل می کرد. این سیگنال ها به هوا و به سمت یک تکرار کننده در بالای کوهی در آن نزدیکی ارسال می شدند، جایی که تقویت شده و مجددا ارسال می شدند. با این تقویت اضافی، می توانستند به راحتی تاPark  Menlo منتقل شوند جایی که آنتنی در یک دفتر کار واقع آن ها را دریافت می کرد.

اینجا بود که جادوی واقعی رخ داد. درون آن دفتر کار بسته های ورودی به صورت یکپارچه از یک شبکه به شبکه ای دیگرارسال می شد از شبکه رادیویی تا Arpanet .  برای ایجاد چنین پرشی، بسته ها باید تحت دگردیسی نامحسوسی قرار می گرفتند. باید قالب خود را تغییر می دادند بدون اینکه محتوایشان تغییر کند. در مورد آب در نظر بگیرید: می تواند بخار شود، مایع یا به صورت یخ باشد، اما ترکیب شیمیایی آن ثابت است. این انعطاف پذیری معجزه آسا یکی از ویژگی های طبیعی این جهان خوش شانس است، زیرا حیات به آن وابسته است.

انعطاف پذیری که اینترنت به آن وابسته است، باید مهندسی می شد. و در آن روز در آگوست، بسته هایی که فقط به عنوان سیگنال های رادیویی در شبکه بی سیم وجود داشتند را قابل تبدیل به سیگنال های الکتریکی موجود در شبکه سیمی Arpanet کرد. این تغییر و تبدیل محتوی داده ها را به تمامی حفظ می کرد و داده دست نخورده باقی می ماند.

بنابراین داده ها قابلیت این را داشتند که به صورت دست نخورده 3000 مایل دیگر سفر کنند تا به کامپیوتری در بوستون برسند و مجددا تبدیل به همان پیامی شوند که در پایانه ی Rossotti تایپ شده بود. قدرت بخشیدن به این اودیسه اینترنتورک پروتکلی کاملا جدید بود که توسط Kahn  و Cerf تهیه شده بود. دو شبکه با هم یکی شدند و اینترنت کار کرد.

دون نیلسون می گوید : هیچ اختراعی از بالون گرفته تا چیزهای دیگر مانند آن وجود نداشت.

نیلسون مردی قد بلند، نرم گفتار، خستگی ناپذیر و فروتن است. ما در اتاق پذیرایی در خانه ی پائلو آلتوی او نشسته ایم که 4 مایل با گوگل، 9 مایل با فیسبوک فاصله دارد، او در هیچ نقطه ای از زندگییش حتی گوشه ای از مسئولیت ساخت این تکنولوژی قبول نکرده که سودآوری این شرکت ها را به همراه داشته است.

نیلسون اصرار دارد که اینترنت یک تلاش گروهی بود، SRI تنها یکی از چندین سازمانی بود که روی آن کار می کرد. شاید به همین دلیل بود که در Rossotti جشن نگرفتند زیرا شادمانی برای یک تیم، امکان داشت روحیه همکاری بین المللی را خدشه دار کند. یا شاید آنها وقت این کار را نداشتند، Dave Retz یکی از پژوهشگران Rossotti می گوید آنها بسیار در باره تجربه ای که داشتند در کنار شرکتشان نگران بودند و از پایان از این می ترسیدند که بعد از این با چه چیزی مواجه خواهیم شد، همیشه اهداف بیشتری برای دستیابی وجود داشتند، به محض اتصال دو نتورک به هم سریعا شروع به کار برای 3 شبکه کردند که کمی بیشتر از یک سال طول کشید و این کار تا سال 1977 به پایان رسید.

به مرور زمان، خاطره Rossotti از یادها رفت، خود نیلسون نیز فراموش کرده بود تا اینکه 20 سال بعد خبرنگاری به او یادآوری کرد، وی گفت”” روزی در دفترم نشسته بودم که تلفن زنگ خورد.”

 

  • Dave Retz یکی از پژوهشگران اولیه ساخت اینترنت می گوید بسیار در باره تجربه ای که داشتیم ، نگران بودیم و از پایان از این می ترسیدیم که بعد از این با چه چیزی مواجه خواهیم شد

 

گزارشگر اما به دنبال کشف تجربیات مربوط به تولد اینترنت تا سال 1996 بود. بنابر این نیلسون چند گزارش کوچک از میان فایل هایش بیرون کشید و شروع کرد به توضیح اینکه اینترنت چگونه آغاز شد؟

چیزی که اینترنت را تبدیل به آنچیزی کرد که امروز می بینیم انعطاف پذیری است که نیلسون و تیمش در آن روز تابستانی ارایه کردند. 40 سال پیش اینترنت هزاران کلمه را از طریق کانال هایی شبیه موج های رادیویی و خطوط تلفن مسی از Bay Area به بوستون آورد. امروزه مسافت های بیشتری را طی می کند و رسانه های وسیع تری را پوشش می دهد. اینترنت داده ها را میان میلیاردها  ابزارک در کسری از ثانیه جابه جا می کند.

نیلسون می گوید این یک دستاورد فنی نبوده، یک تصمیم طراحی بوده، مهم ترین چیز برای فهم منشا اینترنت، این است که از طریق ارتش به بیرن معرفی شده، تا زمانی که Arpa در نقاط مختلف جهان پروژه در حال انجام دارد، هنوز باید پروژه هایش را با نیم نگاهی به فناوری های درحال توسعه ای انتخاب کند که ممکن است روزی برای بردن جنگ ها مفید باشند. مهندسانی که اینترنت را ساختند این را فهمیده بودند و به خوبی آن را شکل دادند.

برای همین آنها اینترنت را طوری طراحی کردند که همه جا در حال اجرا باشد، زیرا ارتش ایالات متحده نیز همه جا هست. در حال حاضر بیش از 800 پایگاه در بیش از 70 کشور جهان دارد صدها کشتی، هزاران هواپیمای جنگی، و ده ها هزار وسیله ی نقلیه زرهی دارند. دلیل اینکه اینترنت می تواند بر روی تمامی ابزار ها ، شبکه ها و … اجرا شود.

دلیل این که تلفن هوشمندی در سائو پائولو می تواند جریان داده ای را از روی سروری در سنگاپور لود کند این است که نیاز دارد همه جا باشد.

این شبکه تا پیش از آنکه در دسترس عموم قرار بگیرد موفقیت چندانی کسب نمی کرد و حتی محققان Arpa در سال 1970 نیز نمی توانستند چنین موفقیتی را برای آن پیش بینی کنند.

نیلسون می گوید: “صادقانه بگویم اگر کسی بگوید می توانسته اینترنت را به شکلی که امروزه هست در آن زمان تصور کند، دروغ گفته است.”

بیشترین چیزی که اورا متعجب می کند این است “که مردم چگونه مشتاق هستند پول خرج کنند تا اطلاعاتشان را روی اینترنت بگذارند! همه می خواهند آنجا باشند، این وسوسه حضور در دنیای جدید برای من بسیار شگفت انگیز است!”

حقیقت این است که ما اینترنت را به عنوان دنیایی مستقل برای خودش در نظر می گیریم، به عنوان جایی که می توانیم در آنجا حضور داشته باشیم یا نداشته باشیم، اینها از میراث نیلسون و دانشمندان همکار او هستند. با اتصال یکپارچه شبکه های مختلف به هم، آنها کاری کردند که اینترنت به صورت یک فضای خاص به وجود بیاید، اینترنت متشکل از چندین و چند شبکه است: مثلا وقتی که من به سایت گوگل می روم داده های من پیش از رسیدن به مقصد باید از گذرگاه های مختلف عبور کند اما اینترنت بافنده ی خوبی است و بخیه هایش را به خوبی پنهان می کند. ما در دنیای بدون مرز و خارج از حدود دیجیتالی که معمولا به آن فضای سایبری می گوییم رها شده ایم، اولین جرقه پیدایش این جهان جدید 40 سال پیش در کوهپایه پالو آلتو به وجود آمد و همچنان در حال گسترش است.

ترجمه: محمد قاسمی کاکرودی

5 کشور اول سرمایه‌پذیر دنیا

0

یک موسسه بین‌المللی ۵ کشور اول مقصد سرمایه‌های مستقیم خارجی را در دنیا اعلام کرده که بر اساس آن، آمریکا، چین، کانادا، آلمان و انگلیس در رتبه‌های یکم تا پنجم قرار می‌گیرند.

به گزارش مهر، اتاق بازرگانی و صنایع و معادن تهران در گزارشی، پنج مقصد اول سرمایه‌گذاری خارجی از حیث کسب بالاترین امتیاز شاخص اعتماد سرمایه‌گذاری مستقیم خارجی ٢٠١٦، طبق گزارش جدید موسسه مشاورهA.T.Kearney را اعلام کرد. بر این اساس کشورهای آمریکا، چین، کانادا، آلمان و انگلیس در رتبه اول تا پنجم قرار می‌گیرند.

برای چهار سال متوالی است که دو کشور آمریکا و چین جزو بهترین مقاصد سرمایه‌گذاری مستقیم خارجی (FDI) جهان هستند.در رتبه‌بندی ٢٠١٦ این شاخص، کشور انگلیس از رتبه سوم به پنجم تنزل کرده و در مقابل کشورهای کانادا و آلمان هر کدام یک رتبه ارتقا داشته‌اند.

کشورهای آمریکا، چین، کانادا، آلمان و انگلیس در رتبه اول تا پنجم قرار  دارند

در سال ٢٠١٦ در مقایسه با سال ٢٠١٥، رتبه شاخص اعتماد FDI کشور هند با دو رتبه بهبود از ١١ به ٩ رسیده؛ ضمن اینکه موقعیت کشور برزیل نیز در رابطه با این شاخص در سال ٢٠١٦ تضعیف شده و با شش رتبه کاهش، جایگاه ١٢ را از لحاظ شاخص اعتماد FDI، کسب کرده است.

رتبه کشور مکزیک نیز از ٩ به ١٨ افزایش یافته که نشان می‌دهد از جذابیت این کشور برای سرمایه‌گذاری خارجی در سال ٢٠١٦ کاسته شده است. گفتنی است شاخص مذکور صرفاً برای ٢٥ کشور اندازه‌گیری و رتبه‌بندی می‌شود.

در عین حال در گزارش دارایی‌های بازار و حکمرانی نیز که به تازگی منتشر شده، عوامل مهم مورد توجه سرمایه‌گذاران خارجی در حین اتخاذ تصمیمات سرمایه‌گذاری عنوان شده است.

بررسی‌های موسسه مشاوره A.T.Kearney  نشان می‌دهد سه عامل اندازه بازار داخلی، هزینه نیروی کار که جزو عوامل مرتبط با دارایی‌های بازار است و همچنین شفافیت مقررات و نبود فساد که جزو شاخص‌های حکمرانی و مقررات به شمار می‌رود، از عوامل مهم اثرگذار بر مقصد انتخابی سرمایه‌گذاران جهانی است. عوامل سه‌گانه مذکور هر یک با سهم مساوی ١٥ درصد، در مجموع ٤٥ درصد از کل عوامل را در بر می‌گیرد.

جدید ترین شماره مجله دستاورد صنعت – مرداد 95

0

یازدهمین شماره مجله دستاورد صنعت و به همراه آن یکصد و بیست ودومین شمار ویژه نامه وندورلیست(بانک اطلاعات شرکتها)، چاپ و منتشر شد.

 

برای دریافت این شماره لطفا مشترک مجله شوید

[icon name=”cart-arrow-down” class=”” unprefixed_class=””]  اشتراک

[icon name=”file-powerpoint-o” class=”” unprefixed_class=””]  نسخه آنلاین- PDF

جلد مجله دستاورد صنعت-مرداد 95

 

Fehrest-mordad

قدرتمندترین زنان دنیا

0
از ایتالیا تا آمریکا، از شیلی تا آفریقا؛ زنان تقریبا در تمامی نقاط دنیا موفق شده اند به جایگاه های قدرت دست پیدا کنند و در مناسبات سیاسی، اجتماعی و اقتصادی اثرگذار باشند.

به گزارش هفته‌نامه چلچراغ، «عزیزم میای این طرف ها حجابتو رعایت کن!»؛ این کامنت یکی از چندین کاربر ایرانی بود که چندی پیش به صفحه رسمی کولیندا گرابار کیتاروویچ، رییس جمهوری کرواسی، هجوم آورده بودند. این زن 48 ساله کروات که این چنین مورد رفتار اهانت آمیز کاربران ایرانی در شبکه های اجتماعی قرار گرفت، نخستین زنی است که به سمت ریاست جمهوری در کرواسی رسیده است. انتخاب او هم به لحاظ جنسیت و هم به لحاظ سن پایینش از اهمیت بسیار بالایی برخوردار است.

مجله فوربز در سال 2016 نام او را در میان 50 زن قدرتمند جهان قرار داد. شاید برای آن دسته ای که به صفحه رسمی کیتاروویچ حمله کرده بودند، قدرت این زن اهمیتی نداشته باشد. اما مطرح شدن زنان به عنوان ابرقدرت های دنیای امروز امری قابل تامل است. از ایتالیا تا آمریکا، از شیلی تا آفریقا؛ زنان تقریبا در تمامی نقاط دنیا موفق شده اند به جایگاه های قدرت دست پیدا کنند و در مناسبات سیاسی، اجتماعی و اقتصادی اثرگذار باشند.

ابعاد اجتماعی و سیاسی زنان هر روز پررنگ تر می شود و نقش آن ها در این زمینه به صورت تدریجی در حال جدی تر شدن است. از فدریکا موگرینی، نماینده اتحادیه اروپا، گرفته تا کولیندا گرابار کیتاروویچ، نام همه این زن ها در فهرست قدرتمندترین زنان دنیا قرار دارد؛ حتی اگر مورد حمله تمسخرآمیز کاربران اینترنتی ایرانی و غیرایرانی قرار بگیرند.

ظرافت مقتدرانه

1- از زندان تا دفتر ریاست صندوق بین المللی پول

(تصاویر)با قدرتمندترین زنان دنیا بیشتر آشنا شوید

تنها یک زن مقتدر می تواند مسیر خود را از زندان به بزرگ ترین سازمان اقتصادی در جهان تغییر بدهد. دادگاه هایش به گوش خیلی ها رسید، اما این ها دلیل نشد که دوباره به عنوان رییس مهم ترین سازمان اقتصادی در جهان انتخاب نشود. این روزها دیگر نام صندوق بین المللی پول با نام کریستین لاگارد گره خورده است؛ زن 60 ساله فرانسوی که تا مرز زندان پیش رفت، اما به جای زندان از دفتر ریاست صندوق بین المللی پول سر درآورد. او اکنون برای دور دوم بر این سازمان ریاست می کند.

لاگارد تاکنون دو بار ازدواج کرده و هر دو بار طلاق گرفته است. در حال حاضر نیز با فردی به نام ژاویر گیوکانتی زندگی می کند. هرچند او در زندگی شخصی چندان موفق عمل نکرده، اما در مرحله نهادهای بزرگ تر اجتماعی بسیار موفق ظاهر شده است. این زن گیاه خوار به سلامتی اش بسیار اهمیت می دهد و هر هفته به ورزش می رود. اتهاماتی که به او وارد می شود، تاکنون اثری معکوس داشته و موفق نشده او را از قدرت کنار بزند، حال باید دید در آینده چه اتفاقاتی برای این زن خواهدافتاد.

2- جنجال ایتالیایی

(تصاویر)با قدرتمندترین زنان دنیا بیشتر آشنا شوید

نام این زن در ایران با بحث مذاکرات و توافق هسته ای گره خورده است. کسی که جلسات متعددش با جواد ظریف، وزیر امور خارجه ایران، فصل جدیدی را برای کشور رقم زد. فدریکا موگرینی نماینده اتحادیه اروپاست، زن 43 ساله ای که به تازگی نام خودش را وارد فهرست زنان قدرتمند جهان کرده است، اما در همین مدت کوتاهی که قدم به دنیای قدرت زنان گذاشته، از بسیاری دیگر جلوتر است. البته این زن ایتالیایی فعالیت سیاسی خود را زا 15 سالگی آغاز کرده است.

موگرینی مسلمان نیست، اما مطالعات در حوزه فلسفه و سخنانش در این باره مباحثی را در اروپا مطرح کرده است. او در مورد اسلام در اروپا گفته است: «اسلام در تاریخ اروپا جایگاهی دارد؛ این دین در فرهنگ اروپا و از آن مهم تر در گذشته و آینده این قاره حضور و اهمیت دارد. چه خوشتان بیاید و چه بدتان بیاید، این یک واقعیت است.» این سخنان موگرینی جنجال هایی را در اروپا به پا کرده، اما آسیبی به قدرت او وارد نکرده است.

3- شهردار آفریقایی که رییس جمهور شد

(تصاویر)با قدرتمندترین زنان دنیا بیشتر آشنا شوید

اغلب فعالیت سیاسی و قدرت داشتن زنان در جامعه نوعی توسعه سیاسی به شمار می آید؛ و از آن جا که تصور می شود آفریقا جای چندان توسعه یافته ای نیست، این طور برداشت می شود که زنان نیز نباید نقش چندانی در ساختار قدرت در این منطقه داشته باشند. اما واقعیت چیز دیگری است. بیشترین فعالیت زنان در عرصه سیاست، اجتماع و اقتصاد در همین منطقه ظاهرا محروم است. کاترین سامبا پانزا مصداق عینی این حرف است. او تا مارس 2016 به عنوان ریاست جمهوری آفریقای مرکزی قدرت را در دست داشت. این زن مسیحی 62 سال پیش از ریاست جمهوری به عنوان شهردار مشغول به کار بود.

4- قدرتمندترین بانوی چشم بادامی در شرق آسیا

(تصاویر)با قدرتمندترین زنان دنیا بیشتر آشنا شوید

نامش پارک است؛ نخستین رییس جمهوری زن کره جنوبی که قدم به ایران گذاشت. فوربز او را به عنوان قدرتمندترین زن در شرق آسیا معرفی کرده است. پارک گئون هی 64 ساله نخستین زنی است که پس از 18 دوره ریاست جمهوری در کره جنوبی، قدرت اجرایی این کشور را در اختیار گرفته است.

او به عنوان محافظه کارترین رییس جمهوری کره جنوبی نیز شناخته شده است. شاید به خاطر همین محافظه کاری تاکنون ازدواج نکرده است. پارک در فوریه 2013 با وعده ایجاد رفاهمالی و نشاط برای مردم به قدرت رسید و اکنون تمرکز خود را روی کاهش خشونت جنسی و خشونت خانگی در کشورش گذاشته است. بزرگ ترین انتقادی که به این زن قدرتمند وارد است، تعداد بسیار کم کنفرانس ها و نشست های خبری اش است. مخالفانش او را آدمی غیرارتباطی می دانند.

5- زنی سیاه پوست که بانوی نخست آمریکا شد

(تصاویر)با قدرتمندترین زنان دنیا بیشتر آشنا شوید

«بابات قرار بود برای ما کار جور کنه، خبر نداری چی شد؟» این یکی از چندین کامنتی بود که چندی پیش برخی از کاربران ایرانی شبکه اجتماعی در صفحه اینستاگرام دختر این زن قدرتمند نوشته بودند. او نخستین زن آفریقایی- آمریکایی است که به عنوان بانوی نخست ایالات متحده آمریکاه دست یافت است. به همین خاطر است که در ایالات متحده آمریکا الگوی بسیاری از زنان شده است.

میشل اوباما تنها به خاطر سمت ریاست جمهوری همسرش باراک اوباما به شهرت نرسیده است، بلکه فعالیت های سیاسی و اجتماعی خودش باعث شده به عنوان شخصیتی برجسته و مستقل از همسرش مطرح شود. او اکنون نه تنها به عنوان یکی از قدرتمندترین زنان دنیا مطرح است، بلکه جزو الهام بخش ترین زنان نیز شناخته می شود.

6- قدرت تندیس مد

(تصاویر)با قدرتمندترین زنان دنیا بیشتر آشنا شوید

چندی پیش به همراه همسرش به عنوان زیباترین زوج سلطنتی اروپا معرفی شدند. پیش از آن نیز بارها و بارها در فهرست «خوش پوش ها» قرار گرفته اند. کیت میدلتون، دوشس کمبریج، از زمانی که با شاهزاده ویلیام ازدواج کرد، در کانون توجه رسانه های قرار گرفت. این زن 34 ساله از آن جا که اکنون عضوی از خاندان سلطنتی در بریتانیا به شمار می آید، الگوی بسیاری از افراد محسوب می شود و به همین خاطر از قدرت بسیار زیادی نیز برخوردار است.

کاترین به دلیل سلیقه ای که در مد دارد، مورد تحسین بسیاری قرار گرفته است. شاید قدرت او به اندازه ملکه الیزابت نباشد، اما در زمینه نفوذ و تاثیرگذاری با وجود سن بسیار کم خود در برابر ملکه 90 ساله، چندین قدم جلوتر است. این تندیس مد می تواند بیشترین تاثیر را روی جوانان داشته باشد.

7- این زن موسفید لب تَر کند، بازار آمریکا را آب می برد

(تصاویر)با قدرتمندترین زنان دنیا بیشتر آشنا شوید

زنی پیر با صورتی گرد و چاق و موهایی کوتاه و کاملا سفید، چند سالی است که نبض بازار و سیاست های اقتصادی ایالات متحده آمریکا و جهان را در اختیار گرفت است. فوربز در چند سال اخیر هر سال او را در میان پنج زن قدرتمند جهان معرفی کرده است. جنت یلن رییس فدرال رزرو ایالات متحده آمریکاست. شخصیت جالب و درک متفاوت این زن اقتصاددان از مسائل اقتصادی باعث شده نخستین زنی باشد که به عنوان رییس مهم ترین نهاد اقتصادی در ایالات متحده آمریکا انتخاب می شود.

همسر یلن نیز از برندگان جایزه نوبل اقتصاد است. این زن 69 ساله یهودی که طرفدار حزب دموکرات در آمریکاست، از فوریه 2014 تاکنون در دفتر فدرال رزرو آمریکا مشغول به کار است. البته از اکتبر 2013 او را به عنوان نامزد جایگزین برای بن برنانکه معرفی کرده بودند. او در حال حاضر در مقطعی حساس به قدرت رسیده است. همه در انتظار افزایش نرخ بهره بانکی در آمریکا هستند و این زن تصمیم گیرنده نهایی به شمار می آید. هر حرفی که از دهان این زن مسن خارج می شود، تکانی بزرگ به بازار آمریکا وارد می کند.

8- زنی تنها در آستانه المپیک تابستانه

(تصاویر)با قدرتمندترین زنان دنیا بیشتر آشنا شوید

همیشه لبخندی بر لب دارد؛ البته این روزها لبخند بر لبانش خشک شده است. کسی که نام خود را به عنوان نخستین رییس جمهور زن در برزیل به ثبت رسانده بود، اکنون نخستین زنی است که در این کشور استیضاح نیز شده است. دیلما روسف روزهای تلخ بسیاری را از سرگذرانده است. او زمانی در سال های 1970 تا 1972 به حکم دیکتاتوری نظامی به زندان افتاد و تحت شکنجه های بسیاری قرار گرفت. اما اندوه و شکنجه ای که این روزها تحمل می کند، قدری بیشتر است، چرا که مفهوم تحقیر نیز در پشت آن نهفته است. اکنون در حالی که برزیل خودش را برای مسابقات المپیک تابستانه آماده می کند، روسف در انتظار نتیجه دادگاه است.

9- او پول دارد، پس هست

(تصاویر)با قدرتمندترین زنان دنیا بیشتر آشنا شوید

هرچند در واقعیت این طور نیست، اما هر کسی بیل گیتس را می شناسد، باید ملیندا را هم بشناسد. این دو در کنار هم زوجی پول دار و بشردوست را تشکیل داده اند و به کمک هم از مایکروسافت کارخانه پول سازی ساخته اند. ملیندا گیتس یکی از قدرتمندترین زنان دنیا به شمار می آیند. البته پولی که در اختیار ملینداست، به خوبی می تواند قدرت او را توجیه کند.

هر چند او به صورت مستقیم نقشی در سیاست های جهانی ایفا نمی کند، اما قدرت مالی او باعث شده در ساختارهای سیاسی جهان بی تاثیر نباشد. اغلب او را با عنوان فردی بشردوست می شناسند که برای احقاق حقوق زنان فعالیت می کند. این زن 51 ساله از زمانی که دانش آموز بود، ثابت کرده بود استعدادهایی در وجود خود به صورت نهفته دارد. این روزها نام این زن آمریکایی به عنوان یکی از ابرقدرت ها در جهان مطرح است.

10- شیلی در دستان زنی سوسیالیست

(تصاویر)با قدرتمندترین زنان دنیا بیشتر آشنا شوید

 

او دو بار رییس جمهور شیلی بوده است. یک بار در سال های 2006 تا 2010 و یک بار نیز از سال 2014 تاکنون. البته این که در سال های 2010 تا 2014 رییس جمهور شیلی نبود، به دلیل عدم صلاحیتش نبود. در شیلی کسی نمی تواند دو دوره پشت سر هم رییس جمهور باشد، اما می تواند دو دوره نامتناوب به عنوان رییس جمهور در این کشور فعالیت کند. این اتفاق در مورد یک زن در این کشور افتاد؛ برونیکا میچل باچله جریا همان زنی است که اکنون نیز قدرت را در شیلی در دست دارد.

این زن 64 ساله سوسیالیست فعالیت سیاسی خود را از کارهای حزبی آغاز کرد تا به وزارت و سپس به ریاست جمهوری شیلی رسید. او که در دور اول ریاست جمهوری خود 47 درصد آرا را به دست آورده بود، در دور دوم 62 درصد از آرا را کسب کرد و به این ترتیب نخستین رییس جمهوری شیلی بود که پس از سال 1989 تاکنون این میزان رای را به دست آورده است. اما در سال 2015 به دنبال رسوایی مالی که برملا شد، میزان اعتبار این رییس جمهوری نیز به شدت کاهش یافت.

قراردادهای نفتی از بی او تی تا امتیازی

0

قراردادهای بی او تی مجموعه ای از عقود قراردادهای مختلفی است که ترکیب کل آنها منجر به خلق پروژه مدنظر طرفین قرارداد می شود. قراردادهای بی او تی را نمی توان صرفا زیر مجموعه ای از قراردادهای پیمانکاری تلقی کرد. بطور کلی ماهیت قراردادهای ساخت، بهره برداری و واگذاری آمیزه ای از عقد عهدی پیمانکاری و عقود تملیکی است که اهمیت این بحث از حیث شناسایی ماهیت قراردادهای پیمانکاری ممکن است در خصوص برخی قراردادهای عمرانی دولت چندان چشمگیر نباشد ولی شناختن ماهیت قراردادهای بی او تی برای واکاوی امکان یا عدم امکان بهره بردن از این ترتیبات در عملیات بالادستی نفت مهم است.

در یک نگاه کلی می توان مراحل قراردادهای بی او تی را به 3 مرحله ساخت، بهره برداری و واگذاری محدود کرد. مراحل ساخت و واگذاری در عملیات های نفتی چه بالادستی و چه پایین دستی ماهیتی پیمانکاری دارد. واگذاری میدان در عملیات بالادستی یا مثلا پالایشگاه احداث شده توسط “شرکت پروژه” در عملیات پایین دستی، انتقال مالکیت محسوب نمی شود، بلکه تعهد “شرکت پروژه” به خلع ید از پروژه است. آنچه محل مناقشه است این نکته است که آیا مرحله بهره برداری در قراردادهای بی او تی موجد حق مالکیت برای “شرکت پروژه” است یا خیر؟ ثمره این بحث محدودیت های قانونی حاکم برای مالکیت بخش غیردولتی در عملیات بالادستی نفت است.

اینک با این پیش فرض مسلم که مطابق قوانین جاری تملک بخش غیردولتی و سرمایه گذار خارجی در عملیات بالادستی نفت ممنوع شده به طرح این مسئله می پردازیم که آیا اساسا بهره برداری “شرکت پروژه” از محصولات حاصل از پروژه تملک محسوب می شود یا خیر؟ پاسخ به این سوال امکان یا عدم امکان بکارگیری ترتیبات قراردادی ساخت، بهره برداری و واگذاری در عملیات بالادستی نفت و گاز را معلوم می سازد.

برخی محققین حوزه حقوق نفت معتقدند روش قراردادی بی او تی بی چون چرا واجد یک مرحله زمانی خاص در دوران “بهره برداری” است که در این مرحله زمانی ،”شرکت پروژه” بر تاسیسات و منافع و محصول طرح “مالکیت موقت” پیدا می کند (سالاری و مفیدیان 1393، 34)

به اعتقاد نگارنده بکارگیری لفظ “مالکیت موقت” در ادبیات حقوقی چند ما به ازاء بیشتر نخواهد داشت. انتقال حق عینی مالکیت بواسطه چند عقد معین در قانون مدنی پیش بینی شده است: عقد بیع، عقد اجاره، عقد رهن، عقد موجد حق انتفاع و نظائر آن. در این عقود مالکیت یا به طور کلی نسبت به عین از مالک سلب می شود (عقد بیع) یا منافع به طور کامل در مدت معین از مالک سلب می شود (نظیر عقد اجاره)

آنچه مسلم است مرحله بهره برداری، مرحله دائمی محسوب نمی شود تا مالک مخزن مادام العمر مسلوب الحق از عین و منافع مخزن تلقی شود. این مرحله، مرحله گذرایی است که به منزله انتزاع حق مالکیت دولت از عین مخزن نیست. مرحله بهره برداری از لحاظ ماهیت حقوقی تاسیسی است که منجر به انتقال مالکیت صاحب مخزن (دولت) به طور موقتی از منافع مخزن و تاسیسات آن می شود.

منظور از منافع مخزن منحصرا نفت و گاز سرچاه است چرا که تردیدی نیست حتی در قالب قرارداد بی او تی خللی به حق مالکیت صاحب مخزن نسبت به نفت و گاز داخل مخزن ایجاد نمی شود.

ماهیت حقوقی قراردادهای امتیازی، انتقال حق مالکیت محصول درون مخزن از ناحیه دولت میزبان به سرمایه گذار است. ولی ماهیت حقوقی قراردادهای بی او تی بیشتر چهره ای عهدی دارد

بنابراین اختلاف نظر از جایی شروع می شود که پس از سپری شدن مراحل اکتشاف و طراحی، محصول از داخل مخزن به بیرون استخراج شده است. مفاد قراردادهای بی او تی ایجاب می کند ، “شرکت پروژه” برای جبران هزینه ها و رسیدن به سود تجاری، بهره برداری از نفت و گاز تولیدی را به نفع خود آغاز کند. اگر مرحله بهره برداری از قراردادهای بی او تی حذف شود و جبران هزینه ها و سود حاصل از عملکرد “شرکت پروژه” به پرداخت اجرت پیمان از سوی کارفرما تبدیل شود ماهیت قرارداد بی او تی به یک قرارداد پیمانکاری خالص منقلب خواهد شد. اگر مرحله مذکور باقی باشد لاجرم “شرکت پروژه” مالک نفت و گاز خارج از مخزن در خلال مرحله بهره برداری خواهد شد.

ماده 3 قانون معادن مصوب 1317، حق استخراج معادن نفتی را در انحصار دولت قرارداده است. به موجب ماده 2 قانون نفت مصوب 1366 اعمال حاکمیت و مالکیت نسبت به منابع و تاسیسات نفتی متعلق به حکومت اسلامی است. از سویی قانون نفت مصوب 1353 نیز محدودیت های  قابل توجهی را برای مشارکت شرکتهای خارجی در عملیات بالادستی نفت و گاز قائل شده بود که نتیجه آن منع دولت از انعقاد قراردادهای مشارکت در تولید است. به موجب ماده 6 قانون نفت مصوب 1366 هزینه هایی که باید در پروژه های نفت و گاز سرمایه گذاری شود می بایست توسط وزارت نفت پیشنهاد شود تا در بودجه سالانه درج شود.

در بند ب ماده 129 قانون برنامه پنجم توسعه، انتقال مالکیت نفت تولیدی صریحا منع شده است با این قید که عملا انعقاد قرارداد امتیازی و مشارکت در تولید که متضمن انتقال مالکیت نفت یا گاز تولیدی به طور جزیی یا کلی باشد ممنوع است و نمی توان انتقال بخشی از محصول تولیدی توسط شرکت سرمایه گذار(در قالب قراردادهای ساخت ، بهره برداری و واگذاری) را از شمول محدودیت مذکور مستثنی کرد.

درسال 1391 قانون وظایف و اختیارات وزارت نفت تصویب شد. جزء 3 بند ت از ماده 3 قانون مذکور تحول بزرگی در نگرش قانونگذار نسبت به ترتیبات قراردادی در حوزه بالادستی نفت و گاز به شمار می رود. به موجب این ماده یکی از وظایف و اختیارات وزارت نفت جذب و هدایت سرمایه های داخلی و خارجی به منظور توسعه میادین هیدروکربوری با اولویت میادین مشترک از طریق طراحی الگوهای جدید قراردادی از جمله مشارکت با سرمایه گذاران و پیمانکاران داخلی و خارجی بدون انتقال مالکیت نفت و گاز موجود در مخازن و با رعایت موازین تولید صیانت شده می باشد. ظاهر این بند حاکی از تجویز عقد قرارداد با سرمایه گذاران داخلی و خارجی برای توسعه میادین نفتی و گازی با انتقال نفت و گاز خارج از مخزن است. این تغییر از مفهوم مخالف بند مذکور حاصل می شود.

سرمایه گذار خارجی بیشتر راغب است که مدت بهره برداری از پروژه، طولانی تر باشد، دولت میزبان از سوی دیگر تمایل دارد هر چه زودتر، دوره قرارداد تمام شود و اگر مرحله بهره برداری پروژه در قراردادهای بی او تی با ابداعات جدید توام شود می توان تا حدود زیادی از شباهت های ظاهری قراردادهای بی او تی با قراردادهای امتیازی فاصله گرفت

غالب حقوقدانان با تحلیل اصولی و فقهی این بند از ماده 3 قانون وظایف و اختیارات وزارت نفت معتقدند چون این قانون، خاص محسوب می شود؛ نمی تواند قوانین عام مقدم خود (از جمله اصول قانون اساسی) را تخصیص بزند و با این تحلیل حکم بر عدم جواز عقد چنین قراردادهایی می دهند باید در نظر داشت، تفسیر منطقی از جزء 3 بند ت ماده 3 این قانون حاکی از امکان انعقاد قراردادهای مشارکت در تولید یا حتی قراردادهای بی او تی در عملیات بالادستی است (مرحله توسعه مخزن از مراحل عملیات بالادستی نفت و گاز است)

شایان ذکر است محدودیت مهم دیگری که برای این تفسیر وجود دارد علاوه بر اصول 44 و 45 و 81 قانون اساسی و بند ب ماده 129 قانون برنامه پنجم توسعه، بند ج ماده 2 قانون تشویق و حمایت سرمایه گذاری خارجی است که به موجب آن بهره برداری انحصاری ممنوع شده است و چون در طول مدت بهره برداری در قرارداد بی او تی کارفرما و حتی سایر بخش های اقتصادی امکان بهره برداری از طرح را ندارند، خود به خود برای “شرکت پروژه” حق انحصاری جهت برداشت از محصول ایجاد می شود و این در تقابل با صراحت قانون اخیر است.

وجوه افتراق قراردادهای بی او تی و قراردادهای امتیازی

برخی معتقدند قراردادهای بی او تی شکل توسعه یافته همان قراردادهای امتیازی است. همانطور که ذکر شد عمده مناقشه طرفداران و منتقدان این قراردادها در بخش بالادستی نفت و گاز موضوع مالکیت بر محصول خارج از مخزن است. مسئله مالکیت نسبت به منابع نفتی در قراردادهای امتیازی از دیرباز مورد بحث و مناقشه بوده است دلیل این امر سابقه قراردادهای نفتی امتیاز در واگذاری اختیارات گسترده در خصوص بهره برداری از منافع نفتی کشورهای میزبان و انتقال مالکیت نفت به شرکتهای خارجی بوده است و در واقعیت می توان قراردادهای بی او تی در همان قراردادهای امتیازی تلقی کرد.

مگر نه اینکه در قراردادهای امتیازی اختیار دولت میزبان از دخالت او در امر مدیریت منافع نفتی سلب می شد و مگر نه اینکه در قراردادهای امتیازی مالکیت دولت میزبان از محصول جزئا یا کلا سلب می گردید. در قراردادهای بی او تی هم در مرحله بهره برداری همین اتفاق می افتد. در محدوده زمانی توافق شده بین دولت میزبان بعنوان کارفرما، “شرکت پروژه” محصول را ولو خارج از مخزن تملک می کند و تا پایان دوره بهره برداری امر هدایت و مدیریت پروژه را در اختیار دارد. این نوع نگاه به قراردادهای بی او تی در کنار محدودیت های مختلفی که برای سرمایه گذاری خارجی در عملیات بالادستی نفت در قوانین ایران پیش بینی شده بهانه خوبی برای منتقدان این قراردادهای جهت توجیه عدم تجویز عقد قراردادهای بی او تی در بالادستی نفت و گاز است.

مرحله بهره برداری، مرحله دائمی محسوب نمی شود تا مالک مخزن مادام العمر مسلوب الحق از عین و منافع مخزن تلقی شود. این مرحله، مرحله گذرایی است که به منزله انتزاع حق مالکیت دولت از عین مخزن نیست

اما با مطالعه دقیق ماهیت قراردادهای امتیازی بی او تی این نتیجه حاصل می شود که برداشت و تفسیر حقوقی با این شکل غیر منصفانه است و بیشتر به یک شوی تبلیغاتی شبیه است. قراردادهای نفتی به طور کل یا ماهیتی عهدی دارند یا ماهیتی تملیکی. ماهیت حقوقی قراردادهای امتیازی، انتقال حق مالکیت محصول درون مخزن از ناحیه دولت میزبان به سرمایه گذار است. ولی ماهیت حقوقی قراردادهای بی او تی بیشتر چهره ای عهدی دارد. باید پذیرفت جوینت ونچر پیمانکار در رابطه قراردادی بی او تی است. نیاز دولت میزبان به منابع مالی و خدمات فنی مهندسی سبب شده که از سرمایه شرکتهای تشکیل دهنده این کنسرسیوم بهره ببرد. اگر محصول قبلا توسط سرمایه گذاری شرکت ملی نفت تولید شده باشد دیگر نیازی به این ترتیبات قراردادی نیست.

منتقدان جزء 3 بند ت ماده 3 قانون یاد شده فراموش می کنند که شرط نخستین برای وضع قواعد سرمایه گذاری، هزینه های واقعی اقتصادی تحمیل شده بر دولت میزبان است. این نیاز دولت میزبان به ثروت است که ساز و کار هر نوع ترتیبات قراردادی برای سرمایه گذاری خارجی را تحت عنوان قانون یا توافق پایه گذاری و اجرا می کند.

همانطور که ذکر شد ترتیبات قراردادی بی او تی یک توافق یا یک قرارداد سنتی برای اجرای یک پروژه نیست مجموعه ای از روابط قراردادی شامل مطالعات مقدماتی، تامین سرمایه، اجرای پروژه و فروش محصول است. در قراردادهای امتیازی دولت میزبان، کاملا محروم از مالکیت مخزن و محصول داخل مخزن می شود؛ ولی این اتفاق در ترتیبات قراردادی بی او تی نمی افتد. اهمیت بحث در خصوص امکان سنجی عقد قراردادهای بی او تی در حوزه بالادستی نفت است. غالب محققان معتقدند قراردادهای بی او تی در عملیات های پایین دستی نفتی کاربرد دارد.

این در حالی است که با جمع مقررات ذکر شده با واقعیات های عینی و شرایط حال حاضر کشورهای تولیدکننده نفت و بخصوص نیاز صنایع مادر در حوزه نفت به ورود سرمایه در ایام و روزهای پس از تحریم، می توان پذیرفت با ذکر شرایط کنترلی در مدیریت شرکت پروژه به نفع شرکت ملی نفت ایران، از لحاظ تئوریک مانعی برای عقد قراردادهای بی او تی در عملیات بالادستی نفت وجود ندارد.

سرمایه گذار خارجی بیشتر راغب است که مدت بهره برداری از پروژه، مدت طولانی تری باشد، دولت میزبان از سوی دیگر تمایل دارد هر چه زودتر، دوره قرارداد تمام شود و اگر مرحله بهره برداری پروژه در قراردادهای بی او تی با ابداعات جدید توام شود می توان تا حدود زیادی از شباهت های ظاهری قراردادهای بی او تی با قراردادهای امتیازی فاصله گرفت.

نویسنده:علیرضا صفایی زیب/ وکیل پایه یک دادگستری

تانکرهای بین المللی نفت ایران را جا به جا می کنند

0
An Iranian military fighter plane flies past an oil tanker during naval manoeuvres in the Gulf and Sea of Oman April 5, 2006. REUTERS/Fars News/File Photo

 

بیش از 25 ابرتانکر اروپایی و آسیایی در حال حمل نفت ایران هستند، داده های ثبت شده توسط رویترز نشان می دهند، افزایش صادرات ایران پس از برداشتن تحریم ها در ژانویه بسیار سریع تر از آنچه تحلیلگران می‌پنداشتند تحقق یافته است.

ایران اخیرا از ماه آوریل در کشمکش برای یافتن شرکایی برای حمل نفت خود بود، اما پس از توافق بر یک نوع بیمه موقت، بیش از یک سوم صادرات نفت خام ایران توسط کشتی های خارجی حمل می‌شود.

اودیسیوس والاتساس، مدیر شرکت حمل و نقل Dynacom می‌گوید : “شرکت های ارایه خدمات حمل و نقل مشغول خرید محموله ها از ایران هستند و بقیه دنیا نیز با این قضیه مشکلی ندارد” . شرکت یونانی Dynacom سه فروند از ابرتانکر های خود را به صورت ثابت به حمل نفت خام ایران اختصاص داده است.

برخی از مالکان کشتی های بین المللی اما به دلیل برخی از محدودیت های آمریکا نظیر دخیل بودن شرکت های آمریکایی از جمله بانک ها و بیمه گرایان اتکایی تمایلی به حمل نفت ایران نشان نمی دهند.

ایران به دنبال جبران ضررهایی است که در پی بحران پرونده هسته ای و تصویب تحریم ها در سال 2011 و 2012  ایجاد شد.

آمارها نشان می دهد افزایش صادرات نفت ایران پس از برداشتن تحریم ها در ژانویه بسیار سریع تر از پیش بینی تحلیلگران تحقق یافته است

داده های مربوط به بارگیری بنادر رویت شده توسط رویترز درست مثل داده های حمل همزمان، نشان می‌ دهند که حداقل 26 تانکر خارجی با ظرفیت حمل بیش از 25 میلیون بشکه نفت خام سبک و سنگین  یا نفت سیاه در دو هفته بارگیری کرده یا در حال بارگیری در جزیره خارک و بندر ماهشهر هستند.

از سرگیری حمل و نقل بین المللی نفت ایران  با پوشش بیمه محدود موقت “P&I clubs” – انجمن متقابل دریایی که جبران ضرر و محافظت را ارایه می‌کند – به حمل کنندگان نفت این امکان را داده است که تا نفت ایران را به مقاصد مختلف منتقل کنند.

گروه بین المللی P&I clubs ،که نماینده 13 بیمه کننده برتر کشتی های دنیاست،  مقدار مبلغ پوشش بیمه حمل و نقل که fall-back گفته می‌شود را در آوریل گذشته از 70 میلیون یورو به 100 میلیون یورو (113.36 میلیون دلار) افزایش داد.

لویجی بروزونه از کارگزاران حمل و نقل شرکت بانچرو کاستا می‌گوید: ” در روزهای اول برداشته شدن تحریم به دلایل مشکلات زیادی که در پیدا کردن بیمه و بیمه اتکایی بود، فقط کشتی های ایرانی بارگیری می‌شدند. اما علاقه زیاد بازار به این نوع تجارت باعث شد تا افراد ذینفع برای حل تمامی مشکلات تلاش کنند و اکنون تقریبا تمامی اعضای P&I Clubs خدمات بیمه خود را ارایه می‌دهند.”

 

ریسک بیمه

پوشش “fall-back” به این شکل طراحی شده است تا هرگونه کمبود در پرداخت ها از طرف بیمه کنندگان آمریکایی را پرداخت کند که هنوز اجازه ندارند با ایران قرارداد ببندند.

برایان گالاگر، رییس روابط سرمایه گذاری در شرکت بلژیکی پیشرو در حمل و نقل Euronav که هنوز در ایران شروع به فعالیت نکرده، می‌گوید: “ما از دیدن افزایش حجم محموله های ایرانی که به خاطر عملکرد P&I Clubs و البته به طور مشخص افزایش تولید ایران متعجب نشده ایم، ما به چنین تجارتی علاقه مندیم، اما به دلیل وجود برخی محدودیت ها بر سر پرداخت های مرتبط با دلار هنوز زمان می‌ برد تا مشکلات به صورت یکپارچه و کامل حل شود.”

اگرچه، برداشته شدن بخشی از تحریم ها به این معنی است که تانکر های خارجی می‌توانند نفت ایران را حمل کنند اما همچنان مخاطرات پابرجاست زیرا ممکن است بیمه در حوادث بزرگ احتمالی پوشش کافی ندهد.

در نتیجه، بیمه کنندگان می‌گویند بسیاری از انتقال دهندگان نفت از جمله Euronav ، Teekay group یا Frontline هنوز تمایلی به حمل نفت ایران نشان نداده اند.

اندرو باردوت مسئول اجرایی گروه بین المللی P&I Club می‌گوید: اگر هزینه قابل پوشش توسط fall-back در یک تصادف به حد نصاب برسد ولی هزینه هایی از جمله برخورد یا بدهکاری بابت دیرکرد محموله ها هنوز پوشش داده نمی‌شوند و به عهده صاحب کشتی خواهند بود

قیمت یک کشتی ابرتانکر خیلی بزرگ حمل کننده نفت خام (VLCC) حدود 90 میلیون دلار است و هزینه یک نشت نفتی بزرگ می‌ تواند به میلیارد ها دلار برسد.

باردوت می‌گوید”اگرچه محدودیت های دیگری نیز هستند که علاوه بر پوشش بیمه Fall-back اهمیت دارند، برای مثال مسائلی در رابطه با انتقال دلار آمریکا و استفاده از سیستم مالی این کشور، باعث دلسردی شرکت های و مالکان کشتی هایی شده که قبلا با ایران همکاری تجاری داشتند.”

 

مراحل اتفاق افتاده پیش از تحریم ها

 

با اضافه شدن حمایت کشتی های بین المللی به ناوگان ایران، بازرگانان می‌گویند صادرات نفت ایران امروزه تا حد دوران پیش از تحریم ها که حدود 2.5 میلیون بشکه در روز بود، رسیده است.

تحلیلگرهای citi می‌گویند ایران تلاشی مضاعف و سریع تر از انتظار برای بازگشت به این عرصه داشته است.

مدیر یک شرکت حمل و نقل نفتی یونان که سه تانکر به صورت ثابت به حمل نفت ایران اختصاص داده، می‌گوید: شرکت های ارایه خدمات حمل و نقل مشغول خرید محموله ها از ایران هستند و بقیه دنیا نیز با این قضیه مشکلی ندارد

بازرگانان می‌گویند اگر تولید نفت ایران در حداکثر بود احتمالا باعث جبران اختلالاتی می شد که اخیرا برای عرضه نفت در برخی کشور ها مثل لیبی و نیجریه به وجود آمده است و همین حضور کمک می کرد تا ثبات بازار افزایش پیدا کرده و قیمت نفت نیز در حدود 50 دلار برای هر بشکه ثابت شود.

صادرات نفت ایران در ماههای آوریل و می بین 2.1 تا 2.3 میلیون بشکه در روز بود ، که نسبت به سال گذشته که ایران از بازار اروپا حذف شده و تنها به برخی خریداران آسیایی متکی بود، این روند پیشرفتی اساسی است.

آسیا با وجود هند، چین و ژاپن مقصد اصلی محموله های نفت خام ایران هستند که توسط کشتی های خارجی حمل می‌شوند، اما حداقل 4 تانکر بین المللی وجود دارد که به سوی اروپا می‌روند.

هند به طور خاص با افزایش نیاز پالایشگاه هایش از جمله Essar Oil، Reliance Energy ، Hindustan Petroleum Corp و Baharat Petroleum Corp نقش مهمی برای نفت ایران ایفا می‌کنند.

از جمله شرکت هایی غیر ایرانی که در حال حاضر مشغول حمل محموله های نفتی ایران هستند می توان به شرکت حمل و نقل دریایی دولتی چین یعنی China Shipping Development، PetroVietnam   ویتنام و idemituso Kosan ژاپن اشاره کرد.

تانکرهای متعلق به ترکیه، یونان و سیشل نیز در حال انتقال نفت خام ایران هستند.

 

ایران به بازار جهانی بازگشت

0

برجام با باز کردن بندهای پیش پای صنعت نفت ایران، افزون بر ارتقای جایگاه جهانی صنعت نفت ایران و بازپس گیری سهم کشورمان در بازار انرژی، بستر لازم برای توسعه این صنعت از طریق جذب فناوری های جدید و منابع مالی مورد نیاز را فراهم کرد.

تحریم های بین المللی علیه ایران که در اواخر دولت دهم روند افزایشی یافته و حتی قرار بود صادرات نفت ایران را به صفر برساند، در نتیجه تدبیر دولت یازدهم و مذاکرات سازنده با گروه 1+ 5 و ایجاد فضای مثبت به نفع کشور در عرصه بین الملل، روندی معکوس پیدا کرد و به تدریج به توافق برجام (برنامه جامع اقدام مشترک) در 23 تیر 1394 منتهی شد.
در نهایت نیز توافق ایران و گروه 1+5 درباره برجام از 27 تیرماه اجرایی و به دنبال آن تحریم های چند لایه علیه صنعت نفت کشورمان لغو شد.
با اجرایی شدن برجام و لغو تحریم ها، عصری جدید در صنعت نفت ایران آغاز شده که می تواند با تکیه بر توانمندی های داخلی در کنار فناوری ها و سرمایه های جدید، زمینه جهش صنعت نفت کشور را فراهم کند.
پس از اجرایی شدن برجام و افزایش تولید نفت ایران، جایگاه کشورمان نیز در بازار جهانی انرژی تقویت شده است که جلوه آن در نشست اخیر اوپک که در خردادماه برگزار شد، مشخص بود.
افزایش توجه رسانه ها و هیات های نمایندگی سایر کشورها به بیژن زنگنه وزیر نفت ایران در نشست 169 اوپک نشان داد که فعالان بازار جهانی انرژی نیز بازگشت مقتدرانه ایران به بازار جهانی نفت را جدی گرفته اند.

صف هیات های اروپایی
پس از هویدا شدن نشانه های توافق هسته ای ایران و 1+5 و پس از برجام، کشورهای اروپایی و آسیایی و آمریکایی هیات های خود را روانه تهران کردند. در میان کشورهای مختلف، آلمانی های پیشروتر از سایران بودند؛ حدود یک هفته پس از توافق ایران و ١+٥، هیاتی به سرپرستی “زیگمار گابریل”، قائم مقام صدراعظم آلمان به ایران آمد؛ در این هیات، مدیران و نمایندگان شرکت های باسف، لینده، زیمنس حضور داشتند.
“پائولو جنتیلونی” وزیر امور خارجه ایتالیا نیز در مردادماه هیاتی عالی رتبه اقتصادی را به همراه خود به ایران آورد که در بین آنها نمایندگان شرکت های نفتی این کشورها از جمله انی نیز حضور داشت.
لوران فابیوس وزیر امور خارجه سابق فرانسه نیز پس از برجام راهی تهران شد و به گفت وگو با مقام های ایرانی پرداخت.
به مدت کوتاهی، هیات هایی از اسپانیا، مکزیک، ژاپن، کره جنوبی، اتریش و… نیز عازم تهران شدند که مذاکره درباره صنعت نفت از مهمترین موضوعات مورد علاقه آنها بود.
در این میان، حتی دو هیات آمریکایی نیز به تهران آمدند و با مسئولان صنعت نفت کشورمان دیدار کردند، اما به دلیل اینکه آنها فقط به دنبال فروش تجهیزات و نه سرمایه گذاری و انتقال فناوری بودند، مذاکره با آنها به نتیجه ای نرسید.

صادرات نفت دو برابر شد
صادرات نفت برای کشور اهمیت اقتصادی و سیاسی دارد و توان ایران در افزایش تولید و صادرات، میزان تاثیرگذاری کشور در اوپک و منطقه را افزایش می دهد، بر این اساس دولت یازدهم توجه ویژه ای را به صادرات نفت داشته است.
میزان صادرات نفت ایران در دوران تحریم به یک میلیون بشکه در روز محدود شده بود که البته در برخی مقاطع زمانی حتی به 970 هزار بشکه نیز کاهش یافت اما برجام، زمینه افزایش صادرات نفت و بازگشت کامل ایران به بازارهای جهانی را فراهم کرد.
براساس گزارش ها، در پنج ماه نخست سال ٩٢، میزان صادرات نفت کشور به روزانه ٩٧٠ هزار بشکه (بدون محاسبه میعانات گازی) رسیده بود اما در خردادماه امسال، میزان صادرات با رشد دو برابری به حدود دو میلیون بشکه در روز افزایش یافت.
نکته حایز اهمیت این است که افزایش دوبرابری صادرات نفت ایران در ماه های اخیر و پس از اجرایی شدن برجام و رفع تحریم ها از دی ماه پارسال محقق شده است.

پس از هویدا شدن نشانه های توافق هسته ای ایران و 1+5 و پس از برجام، کشورهای اروپایی و آسیایی و آمریکایی هیات های خود را روانه تهران کردند

بر این اساس، چندی پیش خبرگزاری رویترز اعلام کرد صادرات نفت ایران به بالاترین سطح خود در تقریبا چهار سال و نیم گذشته نزدیک شده است.
سرعت بازگشت ایران به بازار جهانی نفت پس از لغو تحریم ها، سبب شگفتی کارشناسان این صنعت شده است؛ اغلب آنها اعلام کرده اند که انتظار نداشتند که در مدت چهار ماه ایران بتواند صادرات نفت خود را دو برابر کند.
در این میان، سرعت بازگشت نفت ایران به اروپا نیز اهمیتی ویژه دارد، ایران که در دوران تحریم روزانه حدود 100 هزار بشکه نفت به ترکیه صادر می کرد اکنون میزان صادرات خود به کشورهای اروپایی را به محدوده 500 تا 600 هزار بشکه رسانده است.
شرکت های هلنیک (یونان)، توتال (فرانسه)، سپسا (اسپانیا)، ساراس (ایتالیا) و لوتوس (لهستان) از جمله مشتریان اروپایی نفت ایران هستند که در ماه های اخیر، خرید نفت از ایران را آغاز کرده اند.

بازپس گیری سهم ایران از بازار جهانی نفت
از دستاوردهای برجام، زمینه سازی برای بازپس گیری سهم ایران از بازار جهانی نفت از چنگ رقیبان آسیایی و اروپایی بود.
در سال های تحریم، برخی کشورها از جمله عربستان، روسیه و عراق توانستند از غیبت ایران استفاده کرده و سهم کشورمان در بازار جهانی را از آن خود کنند که بخش عمده ای از آن مربوط به بازار اروپا بود.
ایران در دوران تحریم، روزانه حدود 100 هزار بشکه نفت خام به اروپا صادر می کند در حالی که تا پیش از تشدید تحریم ها، 500 تا 600 هزار بشکه از نفت خام ایران به مقصد پالایشگاه های اروپایی ارسال می شد.
بر این اساس پس از پیشرفت مذاکرات هسته ای، ایران مذاکره با مشتریان سنتی خود در اروپا را برای بازگشت به بازار آغاز کرد و توانست بسیاری از آنها را آماده دریافت نفت خام صادراتی ایران کند.

میزان صادرات نفت ایران در دوران تحریم به یک میلیون بشکه در روز محدود شده بود اما برجام، زمینه افزایش صادرات نفت و بازگشت کامل ایران به بازارهای جهانی را فراهم کرد

شرکت توتال فرانسه پیشتاز شرکت های اروپایی برای خرید نفت از ایران بود به گونه ای که قرارداد خرید روزانه 160 هزار بشکه نفت خام از ایران را امضا کرد و قرار است فروردین ماه آتی نیز بارگیری نفتکش ها آغاز شود.
افزون بر توتال، مذاکره هایی نیز با سایر شرکت های اروپایی مانند لوک اویل روسیه و سپسا اسپانیا انجام شده که منجر به امضای قرارداد شد. همچنین “هلنیک پترولیوم” بزرگترین پالایشگر یونان نیز اعلام کرده است که محموله نفت خام از ایران را تحویل می گیرد.
علاوه بر این، شرکت های چینی، هندی، کره ای و ژاپنی نیز قصد دارند به تدریج خرید نفت از ایران را افزایش دهند به گونه ای که ژاپن قصد دارد واردات نفت از ایران را تا دو برابر افزایش داده و به 300 هزار بشکه در روز برساند.
به گفته سیدمحسن قمصری مدیر امور بین الملل شرکت ملی نفت، ایران تاکنون توانسته است حدود ٨٠ درصد سهم خود را از بازار نفت پس بگیرد و تلاش برای بازپس گیری همه بازارها همچنان ادامه دارد. هرچند اکنون مقصد 25 درصد از نفت صادراتی ایران، کشورهای اروپایی است.
اگرچه پس از رفع تحریم ها، اروپایی ها خرید نفت از ایران را آغاز کردند اما همچنان قاره آسیا به عنوان بزرگترین خریدار نفت ایران به شمار می رود.
در دوران تحریم، کشورهای آسیایی (شامل چین، هند، کره جنوبی و ژاپن) عمده ترین خریداران نفت خام ایران بودند و تنها مشتری غیرآسیایی نفت ایران، ترکیه به شمار می رفت؛ این کشورها پس از رفع تحریم ها همچنان به عنوان مشتریان اصلی نفت ایران شناخته می شوند.
تقاضای مشتریان آسیایی برای خرید نفت ایران پس از اجرایی شدن برجام در دی ماه پارسال بالا رفته به گونه ای که واردات نفت کشورهای آسیایی از ایران در ماه آوریل (فروردین-اردیبهشت) 13 درصد رشد کرده است.

افزایش صادرات محصولات پتروشیمی
پس از اجرایی شدن برجام، روند صادرات محصولات پتروشیمی تسهیل و بیمه محموله های پتروشیمی دوباره برقرار شد؛ و بر این اساس میزان صادرات رو به افزایش گذاشت.
به گفته مدیرعامل شرکت ملی صنایع پتروشیمی، پس از اجرایی شدن برجام و رفع تحریم ها، مبادلات بین المللی صنعت پتروشیمی تسهیل شده به گونه ای که صادرات انواع محصولات پتروشیمی 26 درصد افزایش یافت.
به گفته مرضیه شاهدایی، پس از اجرایی شدن برجام، مبادلات بانکی و بیمه ای روانتر شده و بسترها برای افزایش صادرات ایجاد شده است.

میزان صادرات محصولات پتروشیمی از ١٢.٨ میلیون تن در سال 91 به ١٨.٧ میلیون تن در سال 94 رسید که نشان دهنده افزایش ٤٦ درصدی در صادرات است

مدیرعامل شرکت ملی صنایع پتروشیمی گفته است که پس از رفع تحریم ها، محصولات پتروشیمی ایران به همه بازارهای بین المللی از جمله اروپا و آمریکا جنوبی صادر می شود.
بر اساس گزارش ها، میزان صادرات محصولات پتروشیمی از ١٢.٨ میلیون تن در سال 91 به ١٨.٧ میلیون تن در سال 94 رسید که نشان دهنده افزایش ٤٦ درصدی در صادرات است.
تخمین زده می شود که با بهره برداری از طرح های جدید پتروشیمی در امسال و سال آینده، میزان صادرات محصولات پتروشیمی جهش قابل توجهی یابد؛ وزارت نفت برای افزایش میزان صادرات محصولات پتروشیمی قصد دارد روند صادرات محصولات را متمرکز کند.

بازگشت پتروشیمی ایران به بازار اروپا و آمریکا

روند بازگشت ایران به بازارهای جهانی و افزایش صادرات محصولات پتروشیمی به اروپا، آسیا، آمریکا و آفریقا با اجرایی شدن برجام و رفع تحریم ها، شتاب گرفت.
ایران پیش از تشدید تحریم ها، بخشی از محصولات پتروشیمی تولیدی را به اروپا و آمریکا صادر می کرد اما با آغاز روند تحریم ها، بازار صادراتی ایران در این مناطق در اختیار کشورهای رقیب قرار گرفت.
همچنین در زمان تحریم، در روند انتقال درآمد حاصل از صادرات محصولات پتروشیمی به بازارهای آسیایی و آفریقایی نیز مشکلاتی وجود داشت که این موضوع نیز تاثیر منفی بر میزان صادرات به بازارهای سنتی در آسیا و کشورهای منطقه برجای گذاشته بود.
اما با اجرایی شدن برجام، موانع همکاری با شرکت های بین المللی برطرف و شرایط برای احیای بازارهای صادراتی ایران در آسیا، اروپا، آمریکا و آفریقا فراهم شده است.
در ماه های اخیر بسیاری از شرکت های معتبر برای همکاری با ایران در بخش بالادستی و پایین دستی صنعت پتروشیمی به تهران آمده و با فعالان دولتی و بخش خصوصی این صنعت به مذاکره پرداخته اند.
در نمایشگاه بین المللی صنعت پتروشیمی نیز که در بهار امسال در ایران برگزار شد 500 شرکت از 25 کشور به ایران آمده و زمینه های توسعه همکاری با ایران را بررسی کردند؛ مدیران و نمایندگان شرکت های خارجی با استقبال از رفع تحریم ها، آمادگی خود برای سرمایه گذاری مالی و انتقال فناوری به ایران و خرید محصولات کشورمان را اعلام کردند.
مذاکره در بخش پتروشیمی و امضای نخستین قرارداد
ایران به تعبیر کارشناسان به عنوان بهشت صنعت سرمایه گذاری شناخته می شود، مزیت های بی نظیر صنعت پتروشیمی ایران سبب شده که سرمایه گذاران خارجی و به ویژه اروپایی ها تمایل فراوانی برای حضور درطرح های پتروشیمی کشورمان داشته باشند.
دولت یازدهم قصد دارد از فرصت فراهم شده در پساتحریم و پسابرجام(برنامه جامع اقدام مشترک)، زمینه توسعه این صنعت را فراهم کند و بر این اساس، منابع مالی و فناوری های جدید را جذب کند.
در ماه های اخیر، مذاکرات گسترده ای با شرکت های اروپایی و آسیایی برای حضور در صنعت نفت انجام شده است که در صورت اجرایی شدن آنها ده ها میلیارد دلار در این صنعت جذب خواهد شد.
درخردادماه امسال مذاکره درباره مشارکت سوئیسی ها در صنعت پتروشیمی به نتیجه رسیده و نخستین قرارداد همکاری ایران در صنعت پتروشمیمی با یک شرکت خارجی به امضا رسید.

پس از اجرایی شدن برجام از دی ماه پارسال، تجهیزات بلوکه شده به تدریج به ایران تحویل داده شدند که از جمله آنها می توان به تجهیزات مربوط به تاسیسات پارس جنوبی اشاره کرد

به گزارش شرکت ملی صنایع پتروشیمی، همزمان با لغو تحریم های اعمال شده علیه ایران، پتروشیمی صدف و شرکت ولدینگ اینجینیرز (Welding Engineers) سوئیس قرارداد ساخت، نصب و راه اندازی واحد فوق را امضا کردند.
“احمد جزایری” مدیرعامل پتروشیمی صدف در عسلویه پس از امضای این قرارداد به وجود ظرفیت های همکاری میان دو شرکت اشاره کرد و گفت: با توجه به حساسیت بالای شرکت دارای صاحب دانش فنی ورسالیس (VERSALIS) ایتالیا در تولید محصول با کیفیت بالا، شرکت “ولدینگ اینجینیرز” سوئیس از سوی این شرکت ایتالیایی مورد تایید قرار گرفت و پس از مذاکره های فشرده سرانجام با در نظر گرفتن همه ابعاد، قرارداد طراحی، ساخت، نصب و راه اندازی این واحد، نهایی شد.
این شرکت سوئیسی قرار است براساس دستورالعمل های ارائه شده از طریق شرکت دارای دانش فنی “ورسالیس” ایتالیا و شرکت شیمیایی صدف عسلویه، بخش پایانی طرح که شامل خشک کردن، بسته بندی و آماده کردن محصول برای ارائه به بازارهای داخلی و خارجی است را با بهره گیری از فناوری های روز جهان طراحی نصب و راه اندازی کند.
هم اکنون، ظرفیت تولید حدود 61 میلیون تن تولید محصولات پتروشیمی در کشور وجود دارد که برای افق چشم انداز 1404 رسیدن به ظرفیت 160 میلیون تن پیش بینی شده است.
دولت برای دستیابی به این هدف، بر توسعه واحدهای نیمه کاره صنعت پتروشیمی تمرکز کرده و قصد دارد از طریق تامین منابع مالی داخلی و خارجی و جذب فناوری های جدید، ظرفیت تولید محصولات پتروشیمی کشور را افزایش دهد.

بازگشت نفتکش های ایران به بنادر جهان
پس از اجرایی شدن برجام، با توجه به اینکه با توجه به اخذ گواهی نامه های معتبر رده بندی بین المللی و نیز رفع کامل تحریم های بیمه ای، محدودیت های مربوط به تردد نفتکش های ایران رفع شده و بر این اساس، دیگر در هیچ بندری در دنیا محدودیتی برای نفتکش های کشورمان وجود ندارد.
“علی اکبر صفایی” مدیرعامل شرکت ملی نفتکش در این باره گفته است: برای نفتکش هایی که مالکیت ایرانی دارند و نیز نفتکش هایی که وارد بنادر ایران می شوند، هیچ مشکل بیمه ای وجود نخواهد داشت.
مدیرعامل شرکت ملی نفتکش با بیان اینکه از این پس نفتکش های ایرانی می توانند به مقصد اروپا بارگیری کنند، گفته است که “در حال طی کردن روند اخذ بیمه و مذاکره با شرکت های بیمه ای هستیم که با دستیابی به توافق درباره بهترین قیمت و شرایط، قراردادهای بیمه ای را امضا خواهیم کرد.”
با وجود اینکه ایران دارای بزرگترین ناوگان نفتکش دنیاست در دوران تحریم، نمی توانست به طور کامل از این ظرفیت استفاده کند، اما برجام راه بازگشت نفتکش های ایران به بنادر جهان را هموار ساخت.
حتی شرکت های بین المللی نفتی از اروپا و آسیا نیز پس از برجام به سراغ ایران آمده و تاکنون پنج نفتکش ایرانی را اجاره کرده اند که نشان دهنده، نگاه مثبت شرکت های بین المللی به صنعت نفت ایران در پساتحریم است.
با توجه به ریسک بالای حمل محموله های نفتی، بنادر بسیاری از کشورها به شرطی اجازه تردد به نفتکش ها را می دهند که تحت پوشش بیمه های معتبر بین المللی قرار داشته باشند، بر این اساس به دلیل تحت پوشش قرار نگرفتن بیمه های بین المللی، حضور نفتکش های ایرانی در بسیاری از بنادر جهان از جمله اروپا با مانع مواجه شده بود.
با اجرایی شدن برجام در دی ماه پارسال، تحریم های صنعت نفت و نفتکش ایران رفع شد اما مذاکره با شرکت های بین المللی بیمه ای برای از سرگیری پوشش بیمه ای برای ایران، روندی زمانبر بود که پس از مذاکرات طولانی حاصل شد.

آزادسازی تجهیزات بلوکه شده صنعت نفت
شرکت های بین المللی که به علت تحریم، تجهیزات صنعت نفت ایران و از جمله پارس جنوبی را بلوکه کرده بودند، پس از اجرایی شدن برجام، آزادسازی تجهیزات را آغاز کردند.
هزاران کالا و تجهیزات استراتژیک صنعت نفت که در بخش های اکتشاف، تولید، پالایشگاه و پتروشیمی کاربرد دارد در دوران تحریم بلوکه شد به طوری که روند ساخت و توسعه برخی پروژه های صنعت نفت نیز به همین دلیل کند و حتی متوقف شد.
اما پس از اجرایی شدن برجام از دی ماه پارسال، تجهیزات بلوکه شده به تدریج به ایران تحویل داده شدند که از جمله آنها می توان به تجهیزات مربوط به تاسیسات پارس جنوبی اشاره کرد.
به عنوان مثال، برخی تجهیزات پارس جنوبی در مسیر انتقال توسط شرکت زیمنس آلمان به ایران به دلیل تحریم در سال 91 توقیف شده و به امارات منتقل شده بود، اما در ماه های اخیر آزاد شده و در پارس جنوبی نصب شده است.
پس از برجام، شرکت های اروپایی علاوه بر پارس جنوبی، تجهیزات بلوکه شده سایر بخش های صنعت نفت را نیز آغاز کردند به گونه ای که شرکت پالایش گاز فجر جم نیز چندی پیش از آزادسازی تجهیزات بلوکه شده توسط کانادا و ورود آن به ایران خبر داد.

 

شرکت های ایرانی شریک و همکار شرکت های غربی

0

روش ایران برای توسعه همکاری های بین المللی با شرکت های نفتی

ایران نام پنج شرکت ایرانی را برای همکاری با متخصصان انرژی بین المللی که به دنبال سرمایه گذاری در این کشور هستند را تایید کرده است. این اقدام گامی است در جهت حرکت برای بازگشایی ذخایر نفت و گاز برای سرمایه گذاران غربی. غلامرضا منوچهری، معاون شرکت ملی نفت ایران (NIOC)، به فایننشال تایمز گفت شرکت هایی که تا به حال انتخاب شده اند شامل پتروایران، پتروپارس و گروه مپنا هستند که مورد حمایت دولت هستند. اما وی اذعان کرد که لیست در حال نهایی شدن است.

بسیاری از شرکت های انرژی غرب از جمله  بی پی، توتال و انی امیدوارند که پس از سال ها تحریم، بتوانند به ذخایر نفت و گاز این عضو اوپک دست یابند.

تحریم های بین المللی پس از دستیابی به توافق بر سر پرونده هسته ای لغو شدند.ایران که دارای چهارمین ذخایر نفتی بزرگ جهان و بزرگترین ذخایر گاز دنیا را در اختیار دارد از زمان لغو تحریم ها به دنبال همکاری با سرمایه گذاران بین المللی است اما اعلام شرایط قرارداد هایش تا کنون به تاخیر افتاده است.

از ژانویه گذشته تاکنون، صادرات نفت ایران تقریبا دوبرابر شده و به بیش از 2 میلیون بشکه در روز رسیده است و این کشور به دنبال این است که نزدیک به 200 میلیارد دلار سرمایه از کشورهای غربی جذب کند و در بخش نفت، تولید خود را تا 5 سال آینده حداقل 600 هزار بشکه در روز افزایش دهد.

ایران برای توسعه صنعت نفت و افزایش تولید خود به دنبال جذب 20 میلیارد دلار سرمایه خارجی در پنج سال آینده است

بیژن نامدار زنگنه وزیر نفت ایران، گفته انتظار می‌رود، ایران اولین قرارداد نفتی خود را در دوران پساتحریم طی 3 ماه آینده با یک شرکت خارجی امضا کند.

اما شرکت های انرژی آمریکا، ازجمله ExxonMobil و Chevron به غیر از معاملاتی در زمینه خطوط هوایی، مجبورند فعلا صبر کنند تا زمانی که واشنگتن اجازه دهد تا آنها نیز به همتایان غربی خود برای سرمایه گذاری و توسعه بخش نفت و گاز در ایران بپیوندند.

اخیرا بوئینگ بر معامله ای موقت برای فروش هواپیماهای مسافری به ایران ایر موافقت کرد،   شرکت State Carrier در حال تبدیل شدن به اولین شرکت بزرگ آمریکایی است که از زمان تحریم ها توانسته قراردادی با پتانسیل چندین میلیارد دلار با ایران به دست آورد.

از شرکت های انرژی انتخاب شده، پتروایران یکی از شرکت های زیرمجموعه های شرکت ملی نفت ایران است که وظیفه توسعه ساحلی و فراساحل را برعهده دارد، پتروپارس نیز که یکی دیگر از شرکت های مرتبط به نهاد های دولتی است تفاهم نامه ای با یک شرکت آلمانی امضا کرده و بر اساس گزارش رسانه های داخلی مشغول مذاکره با شرکت های غربی است.

صادرات نفت ایران در فاصله توافق هسته ای دو برابر شده و به بیش از دو میلیون بشکه در روز رسیده است.

مپنا یک گروه از شرکت های فعال در زمینه انرژی و زیرساخت است که در ماه مارس قراردادی با زیمنس امضا کرد تا این شرکت آلمانی دو توربین گاز برای یک نیروگاه برق در بندرعباس بسازد.

دو شرکت دیگر، یکی شرکت مهندسی و ساختمان صنایع نفت (OIEC) یک پیمانکار نفتی نیمه دولتی است و دیگری سازمان گسترش و نوسازی صنایع ایران (IDRO) است که نقش فعالی در اقتصاد ایران دارد.

آقای منوچهری  در پاسخ به گمانه زنی ها در باره ی نام های منتشر شده توسط یک روزنامه نگار در سرویس خبری وزارت نفت لیستی را اعلام کرده است. این لیست همچنین شامل شرکت هایی از جمله دانا انرژی ، جهان پارس و پتروگوهر است که هنوز از طرف وازرت تایید نشده اند.

آقای زنگنه وزیر نفت، علی کاردار را که پیش زمینه ای در اقتصاد دارد، به عنوان رییس جدید شرکت ملی نفت ایران منصوب کرده است.از این انتصاب به عنوان حرکتی  برای برخورد با مسایل اقتصادی یاد شده است که همزمان با شرایط غیرجذاب قرارداد ها و قیمت پایین نفت که مانع از انجام پروژه های جدید نفتی می‌شود.

 

مقالات محبوب